Przestańmy się zmagać, a zacznijmy cieszyć się powodzeniem - razem!

Z piekielnej czerni, która trwa wkoło mnie,

Dziękuję bogom, obcym mi z imienia,

Za duszę moją hardą,

Wyciosaną z niepodatnego toporom kamienia.

Że w zdarzeń złych potrzasku

Ni razu nie zapłakałem,

Że głowa moja, choć obficie krwawi,

Przed niczym się nigdy kornie nie pochyli.

Stając nad tymi pagórami złości,

I padołem, jak mówią, łez,

Nie lękam się zmór nieodgadnionych dni

Ani sądnych, mrocznych lat.

Nieważne, jak wąską furtką przeciskać się mam,

Co spotyka mnie z litanii kar,

Sternikiem swoich losów jestem sam

Własnej duszy kapitanem.

William Ernest Henley "Niepokonany"

(polski przekład autorstwa

Czesława Sowy Pawłowskiego)

PRZEDMOWA

Nieco ponad dziesięć lat temu znalazłem się w bardzo trudnej sytuacji. Musiałem zdawać całodniowy egzamin pisemny w ramach programu dla absolwentów neurobiologii, w którym uczestniczyłem. Nikt, kogo znałem, nie zdał tego egzaminu, a ci, którzy oblali, zostali w zasadzie wykreśleni z programu. Wydawało mi się jasne, że istniał spisek zmuszający mnie do rezygnacji z programu, biorąc pod uwagę szereg wcześniejszych wydarzeń.

Uczenie się ogromnej ilości informacji nie szło mi najlepiej - byłem bardzo sfrustrowany i traciłem nadzieję. Nie mogłem spać. Właśnie taki był mój stan umysłu, gdy pewnej nocy, około drugiej nad ranem, przerzucałem kanały telewizyjne i natknąłem się na wywiad z dr Leaf w jakimś talk show. Moją uwagę zwróciła elokwencja, z jaką potrafiła wyjaśnić, w jaki sposób mózg działa w praktyce. Byłem studentem neurobiologii oraz już praktykującym lekarzem i to, co mówiła, miało dla mnie sens. Kiedy dowiedziałem się z jej strony internetowej, że opracowała proces, który pomógł wielu tysiącom studentów na całym świecie w osiągnięciu doskonałych wyników w nauce, nadzieja zaczęła wypełniać moje serce. Być może uda mi się dokonać niemożliwego? Kiedy zacząłem używać pięciostopniowego procesu uczenia się Włącz swój mózg i narzędzia Metacog, czerpiąc informacje z jej strony internetowej i jej książki (którą później zamówiłem z Południowej Afryki), wiedziałem, że odpowiedź na moje pytanie była tylko jedna: głośne tak!

Po tym, jak zdałem egzamin dzięki tym metodom, a następnie zdobyłem stopień magistra neurobiologii, zacząłem współpracę z dr Leaf.

Przez lata napisała kilka świetnych książek; muszę jednak przyznać, że z wielu powodów niniejszy tytuł jest moją ulubioną pozycją. Po pierwsze, materiał z tej książki uratował moją karierę naukową. Po drugie, nauczyłem uczniów szkół średnich skutecznej nauki w szkole, stosując zasady zawarte w tej książce, i widziałem, jak dzięki temu zmienia się ich życie akademickie i emocjonalne. Po trzecie, zasady zawarte w tej książce pomogły mojej własnej rodzinie. I wreszcie, jest to moja ulubiona książka Caroline Leaf z bardzo emocjonalnych przyczyn, które sięgają 1976 roku, kiedy miałem około dwunastu lat. To był rok zamieszek szkolnych w Soweto w Południowej Afryce, wydarzenia, które wstrząsnęło światem. Z przerażeniem patrzyłem na zdjęcia dzieci wynoszących swoich zmarłych i rannych przyjaciół z linii ognia. Wiele lat później dr Caroline Leaf rozpoczęła pracę, którą kontynuowała przez ponad dwadzieścia lat w wielu gminach, w tym w Soweto, i radykalnie zmieniła setki szkół i setki tysięcy uczniów dzięki zasadom, procesom i technikom wyjaśnionym w tej książce.

W tej książce Dr Leaf przedstawia mapę dróg wiodących do sukcesu w naszych szkołach i na uczelniach, w miejscu pracy i w życiu osobistym. Sugeruję, byś przeczytał tę książkę w kolejności, w jakiej ją ułożyła, ponieważ każda zasada i proces opiera się na poprzedniej. Nie ma szybszej metody ani drogi na skróty. Zachęcam cię, drogi czytelniku, do trzymania kursu - wierzę, że ta podróż będzie tego warta, nie tylko dla ciebie, ale także dla kolejnych pokoleń.

Na całym świecie zachodzą głębokie zmiany w klasach szkolnych, miejscach pracy i w firmach. Ilość informacji pomnaża się w zawrotnym tempie, jednak technologia zarządzania informacją za tym nie nadąża. Przeciążenie danymi nie tylko negatywnie wpływa na naszą skuteczność, ale także na zdrowie psychiczne. Uważam, że ta książka oferuje dobre rozwiązanie tego problemu dla współczesnych czasów.

dr n. med. Peter Amua-Quarshie,

adiunkt w katedrze nauk medycznych

Polecenia

"Caroline Leaf dotyka jednego, lecz najważniejszego zagadnienia w naszym życiu - faktu, że możemy nauczyć się kontrolować pracę naszego mózgu, zarządzać naszym umysłem i ulepszać sposób, w jaki myślimy, czujemy i żyjemy. Nie potrzebujemy kuracji psychiatrycznej: potrzebujemy wiedzy, rozsądku i miłości, aby przezwyciężyć cierpienie i zacząć prowadzić spełnione życie".

dr n. med. Peter R. Breggin, psychiatra

Autor książki Guilt, Shame and Anxiety ("Wina, wstyd i niepokój" - przyp. tłum.)

"Pierwszy raz usłyszałam o pracy dr Caroline Leaf, gdy jej książka Włącz swój mózg, z pięciostopniowym procesem uczenia się, pozwoliła mojemu mężowi, Peterowi, przezwyciężyć rozpacz i znaleźć nadzieję, gdy kończył studia z neurobiologii. Od tamtej pory uznałam również, że jej prace mogą także przyczynić się do sukcesu edukacyjnego dzieci. Nawet nasz syn jako uczeń docenia przydatność jej metody. Uważam, że treść tej książki jest rewolucyjna. W ciągu osiemnastu lat mojej praktyki jako położna i ginekolog spotkałam niemało kobiet pozbawionych nadziei. Wiele z nich utknęło w cyklu ubóstwa, z jego niekorzystnym wpływem na rodzinę i często postrzegają siebie jako ofiary. Wierzę, że kiedy dostaną tę książkę, przeczytają ją i zastosują, zdadzą sobie sprawę, że w ich umysłach jest moc do zmiany nie tylko własnego życia, ale także życia ich dzieci i ich społeczności. Jak powiedział kiedyś słynny nauczyciel z Ghany dr James Kwegir-Aggrey: "Kiedy kształcisz mężczyznę, kształcisz jednostkę, ale kiedy kształcisz kobietę, kształcisz naród"".

dr n. med. Mercy Amua-Quarshie,

American Board of Obstetrics and Gynecology

"Dr Leaf uczy nas pielęgnować zdrowe myśli, a jej naukowo zweryfikowana i stosowana klinicznie praca rzuca światło na to, w jaki sposób żyjemy, kochamy i uczymy się. Techniki i ćwiczenia zawarte w tej książce niosą wielką korzyść w szkole, pracy i relacjach!"

dr n. med. David I. Levy,

profesor neurochirurgii klinicznej, autor książki Gray Matter ("Substancja szara"- przyp. tłum.)

"Jako neurolog przez prawie trzydzieści lat byłem świadkiem globalnej zmiany sposobu, w jaki myślimy, wraz z masowym spadkiem naszego ogólnego stanu zdrowia psychicznego i masowym wzrostem zaburzeń neurofizjologicznych. W związku z tym uważam, że ten nowy materiał dr Leaf powinien obowiązkowo przeczytać i przestudiować każdy, kto chce myśleć, uczyć się i odnosić sukcesy - jest to przesłanie, które niesie ze sobą praktyczną nadzieję i które jest programem działania opartym na badaniach naukowych".

dr n. med. Robert P. Turner,

profesor pediatrii i neurologii klinicznej w School of Medicine

Uniwersytetu Południowej Karoliny oraz szpitala dziecięcego Palmetto Health Richland,

pracownik naukowy MIND Research Institute, Irvine, Kalifornia

"Wow! Kolejna niesamowita książka napisana przez dr Leaf! W skrócie, książka ta skutecznie opisuje, w jaki sposób złożone procesy neurofizjologiczne mogą pomóc ci osiągnąć lub przegapić sukces w życiu. To takie ekscytujące patrzeć, jak dr Leaf prostuje kilka nieporozumień i mitów pokutujących w świecie medycyny. Parafrazując prawdę, której się od niej nauczyłam, nie jesteśmy produktem własnej biologii. Mamy błyskotliwe umysły, które pomagają przekształcić napotykane bariery w trampolinę prowadzącą nas do miejsca, w którym możemy osiągnąć pełny potencjał - nie poprzez nadmierne lub niezdrowe harmonogramy pracy, ale poprzez uważność (mindfulness) we wszystkim, co robimy - od myśli, które mamy, przez jedzenie, które jemy, do sposobu, w jaki pracujemy i odpoczywamy. Jako endokrynolog widzę, jak codzienne "toksyczne" myślenie wpływa na moich pacjentów. Często stanowi ono ogromną barierę uniemożliwiającą im utrzymanie dobrego samopoczucia, powrót do zdrowia lub osiągnięcie wyznaczonych celów. Mam nadzieję, że wszyscy, zwłaszcza pacjenci z zaburzeniami hormonalnymi, przeczytają ten niesamowity zbiór życiodajnych, prawdziwych informacji! Zrozumienie mądrości, którymi dzieli się dr Leaf, może mieć ogromny wpływ na zmianę twojego życia na lepsze".

dr n. med. Irinel Stanciu,

członek Amerykańskiego Koledżu Endokrynologii

"Niezależnie od twojej życiowej sytuacji masz moc czynienia pozytywnych zmian. Dr Leaf wykonała mistrzowską pracę, opisując, w jaki sposób różne rodzaje nastawienia i sposoby myślenia, poprzez efekty kwantowe, zmieniają nasz mózg. Dzięki prostym krokom przedstawionym w tej książce możesz zmienić swój mózg i doświadczyć życia pełnego sukcesów. Nie tkwij w poczuciu porażki - zastosuj metody opisane w tej książce i doświadcz zwycięskiego życia!"

dr n. med. Timothy R. Jennings,

były prezes Tennessee and Southern Psychiatric Association,

autor książki The Aging Brain ("Starzejący się mózg" - przyp. tłum.)

"W tym przełomowym dziele genialna dr Caroline Leaf sięga poza modną uważność (mindfulness), proponując narzędzia do opracowania własnej transformacji poznawczej, tak by odnieść sukces! Słusznie odrzuca neuromity, postrzegane jako prawdziwe we współczesnym społeczeństwie; podobne do tych, które spotykamy w relacji lekarz-pacjent, gdy pacjent zdobywa powierzchowną wiedzę w internecie, która powinna zostać umieszczona w określonym kontekście. Obserwujemy również wzrost na masową skalę liczby ofiar śmiertelnych z powodu OUD (zaburzenia używania opioidów) i SUD (zaburzenia używania substancji uzależniających) w naszym kraju. Częściowo zaburzenia te wynikają z przeszłej traumy fizycznej i emocjonalnej, na którą wszyscy jesteśmy narażeni. Istotne kwestie ujawnione przez dr Leaf dają nam wgląd w to, jak te nawyki kształtują się w nieuporządkowanym umyśle. Daje nam ona także nadzieję, ujawniając Bożą metodologię, koncentrującą się na źródle zewnętrznych przejawów tych problemów "umysłu". Kolejny triumf, dr Leaf!"

Avery M. Jackson, neurochirurg,

założyciel i prezes Michigan Neurosurgical Institute PC

,,Jako była profesor dr Caroline Leaf na studiach magisterskich i doktoranckich, mentorka badawcza i jej długoletnia przyjaciółka, jestem zachwycona i podekscytowana, widząc, jak badania nad relacją między umysłem a mózgiem i neuronauką poznawczą, które rozpoczęła na swoich studiach jako logopeda, rozwinęły się w niezwykłą książkę, która pomoże ludziom myśleć, uczyć się i odnosić sukcesy w każdej dziedzinie ich życia. Ta dobrze opracowana naukowo książka pokazuje nie tylko jednostkom, jak wiele mocy kryją ich umysły, ale też jak mądrze z niej korzystać. Caroline nie tylko z powodzeniem zastosowała te naukowo zbadane koncepcje w swojej praktyce klinicznej, edukacyjnej i korporacyjnej, ale wprowadziła również to podejście w swoim prywatnym życiu i w życiu swojej rodziny - dlatego też jej najnowsza książka powinna spotkać się z taką samą aprobatą, jak jej własna historia sukcesu!".

dr Brenda Louw, profesor katedry Speech-Language

Pathology and Audiology, East Tennessee State University

"Dr Caroline Leaf to niesamowity dar dla nas wszystkich! W swojej nowej książce Myśl, ucz się, odnoś sukcesy uwalnia i odkrywa mądrość i wiedzę naukową mówiącą o tym, w jaki sposób przetwarzamy informacje, by zrozumieć, jak myślimy indywidualnie! To świetna i sprawdzona metoda! Dzięki jej badaniom opisanym w tej książce możemy uwolnić nasz pełen potencjał i wyjść poza mgłę, która nas spowija, gdy myślimy niewyraźnie lub nie jesteśmy nakierowani na sukces. Kryje ona odpowiedź dla ucznia, który zmaga się z nauką i zapamiętywaniem informacji, oraz dyrektora, który musi zmagać się ze stresem wygłoszenia prezentacji przed radą pedagogiczną... Jako lekarz jestem głęboko przekonany, że książka Myśl, ucz się, odnoś sukcesy może mieć ogromny wpływ na nasze zdrowie - poznawcze i fizyczne. Ta książka może znacząco pomóc w zmaganiu z demencją i pogorszeniem funkcji poznawczych. Umysł zmienia mózg i wiem, że ta lektura ci w tym pomoże. To obowiązkowa pozycja, którą musisz przeczytać i wdrożyć w swoje życie! Żałuję, że nie miałem tej książki, kiedy studiowałem na akademii medycznej. Na pewno polecę ją moim pacjentom i każdemu studentowi! W mojej praktyce korzystam ze wszystkich książek dr Leaf i polecam je moim pacjentom, ponieważ one naprawdę działają".

dr n. med. Jason Littleton, prezes Family Medicine

w Orlando Regional Medical Center oraz założyciel i prezes Littleton Concierge Medicine

"Dr Leaf ma niesamowity umysł i wyjątkowy dar komunikacji. Jako doradca i osoba, która pomaga doradcom na arenie międzynarodowej, z całego serca polecam Myśl, ucz się, odnoś sukcesy! Jest to książka pełna potężnej wiedzy, która pokazuje ludziom, jak bardzo mogą sobie pomóc, dając im zarówno wiedzę, jak i środki, aby zmienić ich sposób myślenia, a tym samym zmienić ich sposób życia".

dr Tim Clinton, prezes American Association of Christian Counselors

(Amerykańskiego Stowarzyszenia Chrześcijańskich Doradców - przyp. tłum.)

"Praca dr Leaf wywarła ogromny wpływ na moje życie. W 2015 roku znajdowałem się w poważnej depresji i miałem wiele ataków paniki. Męczyłem się, chodząc od jednego psychiatry do drugiego, niestety bezskutecznie. Dzięki badaniomdr Leaf znalazłem wiedzę, która całkowicie mnie uzdrowiła i zmieniła moje życie i życie innych. Najbardziej uderzające w książce Myśl, ucz się, odnoś sukcesy jest to, jak bardzo dr Leaf jest pełna pasji do zachęcania każdego z nas, byśmy uznali, jak potężni jesteśmy naprawdę i jak wiele można pokonać, jeśli tylko uda nam się prawidłowo ustawić umysł - choroby, trudności i kryzysy można pokonać dzięki mocy umysłu. Książka Myśl, ucz się, odnoś sukcesy to praktyczny przewodnik, który pomoże osiągnąć sposób myślenia, który przyniesie nam obfitość w życiu. W tej książce dr Leaf przedstawia śmiałą propozycję: nowy paradygmat, który może przynieść prawdziwą rewolucję w leczeniu i opiece zdrowotnej. Jestem przekonany, że wkraczamy w nową fazę opieki zdrowotnej, która będzie prowadzona przez badania i wiedzę dr Leaf. Zastanawialiśmy się, co by się stało, gdybyśmy zbudowali system, który nie koncentruje się na chorobie; jestem głęboko przekonany, że dr Leaf zna już odpowiedź, a my, jako organizacja, łączymy siły, by przyspieszyć realizację jej wizji".

Igor P. Morais, chirurg stomatolog, University of Brasilia,

naukowiec w dziedzinie chirurgii stomatologicznej i publicznej opieki zdrowotnej

"Dr Leaf zapewnia pedagogiczne podejście do spełnionego życia. Czytając jej książkę, stajesz się jej uczniem, odkrywając, jak twój sposób myślenia utrzymuje twoje życie w stagnacji. Nauczysz się też jej metod, sprawdzonych przez dziesięciolecia badań naukowych i praktyki, które mogą zmienić twój stan umysłu. Dr Leaf ujawnia, jak negatywne myśli subtelnie opanowują nasze umysły poprzez różne doświadczenia życiowe, stając się planem, na podstawie którego budujemy życie. Ta książka odkrywa niszczycielską naturę niezdrowych myśli i uczy, jak wykorzystać moc własnego umysłu, odblokowując zdolność do przyswajania informacji, które mogą wydawać ci się przytłaczające lub niemożliwe do zapamiętania. Porusza wszystkie dziedziny życia, jest więc kierowana zarówno do studentów, którzy chcą osiągać lepsze wyniki na egzaminach, profesjonalistów pragnących osiągnąć sukces w karierze, pozostających w domu rodziców pragnących lepiej funkcjonować w codzienności, jak i emerytów próbujących powstrzymać lub złagodzić skutki choroby Alzheimera. Gdy wyruszasz w zmieniającą życie podróż, nie oczekujesz, że będzie szybka, tak samo jej metody nie oferują szybkiego rozwiązania, ale gwarantują za to rozwiązania, które są sprawdzone i długotrwałe, jeśli tylko będziesz nad nimi pracować. Powierzam ci zadanie przeczytania tej książki, jeśli chcesz uwolnić swój umysł od chaotycznego i nieproduktywnego myślenia, zwiększyć swoje IQ i przejąć kontrolę nad własnym życiem".

dr n. med. Lillian Lockett Robertson

"Myśl, ucz się i odnoś sukcesy rozwiązuje wiele problemów, z którymi zmagamy się we współczesnej szkole. Gdybym miała podsumować tę książkę, określając jej najważniejszy temat, powiedziałabym, że pomaga uczyć "osobistej odpowiedzialności". Dr Leaf oferuje w niej unikalne podejście do nauki. Uczy w bardzo konkretny sposób i sprawia, że każdy rozdział: na temat sposobu myślenia, Profilu Daru czy też pięciostopniowego procesu uczenia się, jest dziecinnie łatwy do zrozumienia. Każdy rozdział tej książki jest niezwykle potrzebny dzisiejszym uczniom, szczególnie w szkołach publicznych, gdzie strach i samotność mogą próbować przejąć kontrolę nad ich życiem umysłowym. Ta książka nie tylko pomaga uczniom myśleć i uczyć się, ale także porusza bardzo ważne aspekty zdrowego stylu życia, szczególnie budowania pozytywnego sposobu myślenia. To jest właśnie początek rozwijania celów uczniów i budowania marzeń, zadań, które są ważne w naszej szkole. Wielu uczniów nie ma poczucia celu i pochodzi z toksycznych środowisk. Nie rozumieją, w jaki sposób na ich naukę w szkole i życiu wpływa ich własne myślenie, nastrój i emocje. Ta książka wyjaśnia, jak wprowadzać zmiany w każdym aspekcie naszego umysłu, ciała i emocji i odnosi się do potrzeby nauczania wprost. Uwielbiam również wskazówki aktywacyjne umieszczone na końcu każdego rozdziału, które zapewniają łatwe i rozsądne sposoby aktywacji nauki. Jako edukatorzy wiemy, że jeśli nie mamy produktu końcowego do nauki, pozostaje ona w pamięci krótkotrwałej i nie zostanie utrzymana".

mgr Angela McDonald,

dyrektor i prezes Advantage Academy

PROLOG

Mindfulness, czyli trening uważności i poświęcanie czasu na inwestowanie w siebie, wydaje się być na ustach wszystkich. Ale jak naprawdę sprawić, by twój umysł pracował dla ciebie? Jak używasz swojego umysłu do kształtowania swojego życia? Jak "inwestujesz" w siebie, kreując styl życia promujący zdrowie mózgu i ciała? Jak wykraczasz poza swoją świadomość, odnajdując spokój i kontemplując swoje uczucia, myśli i odczucia cielesne w danej chwili, by wprowadzić trwałe zmiany na dłuższą metę? W końcu to ty jesteś "kapitanem swojej duszy"!

Łatwo powiedzieć, że chcesz o siebie zadbać, ale jak dbasz o umysł, który dba o wszystko inne? Odpowiedzią nie jest jakaś pigułka, modna dieta, magiczna liczba, konto na Instagramie z ponad milionem obserwujących czy jakiś szybki trening poprawiający pamięć. Każdy z nas posiada znaczne zasoby, które są na wyciągnięcie ręki. Nasze umysły są niesamowicie potężne - możemy wykorzystać myśli, by poprawić inteligencję, zdolności poznawcze oraz samopoczucie psychiczne i fizyczne. Wykorzystanie tych zasobów naturalnych da ci władzę nad teraźniejszością, głębię i kontekst twojej przeszłości oraz pozwoli na przewidywanie przyszłości.

To, jak rozumiesz i używasz swojego umysłu, pozwala przewidzieć, jaki sukces osiągniesz. Wszyscy myślimy, czujemy i wybieramy w wyjątkowy sposób; wszyscy definiujemy znaczenie naszego sukcesu. Ta książka została napisana właśnie po to, by pomóc ci dotrzeć do miejsca, w którym osiągniesz sukces w tych wszystkich kluczowych dziedzinach, oraz by sprawić, że twoje życie będzie dobrze przeżyte i przepełnione sukcesem zgodnym z twoją definicją. Ta książka opowiada o sprawowaniu opieki nad swoim umysłem. Przeniesie cię ona poza trening umysłu do stylu życia opartego na poznawczej transformacji, która będzie jednocześnie zrównoważona i organiczna - stworzona dla twojego Doskonałego Ja1.

Sprawowanie opieki nad umysłem jest nierozerwalnie związane z życiem przepełnionym sensem, które naturalnie przekłada się na sukces w szkole, pracy i w każdej innej dziedzinie twojego życia. To jest klucz do znalezienia twojego powołania: to, co sprawia, że wstajesz z łóżka niezmiennie każdego ranka. Możesz być tylko sobą - a jesteś błyskotliwy, ekscytujący i inspirujący!

Po wielu latach badań i spotkaniu wielu tysięcy ludzi wciąż jestem zaskoczona mocą naszych umysłów, które potrafią:

Nieważne, czy jesteś w szkole i chcesz nauczyć się, jak się uczyć, czy pracujesz w korporacji i musisz poprawić swoją pamięć i wydajność, czy jesteś rodzicem zajmującym się dziećmi w domu lub rodzicem, który pracuje i próbuje pogodzić życie osobiste i zawodowe, czy też czujesz, że twój umysł i pamięć nie działają tak, jak powinny - potrzebujesz tej książki dlatego, że jesteś istotą myślącą i uczącą się. Ciągle myślimy i uczymy się, każdego dnia, w każdej chwili. W związku z tym pytania, które musimy sobie zadać, są następujące: Co powinienem myśleć i czego się uczyć? Jak powinienem myśleć i się uczyć?

Czy myślisz i uczysz się, by odnieść sukces?

W tej książce przedstawię ci trzy praktyczne naukowe narzędzia do sprawowania opieki nad umysłem, które pomogą ci rozwinąć myślenie i wyuczyć się nawyków prowadzących do sukcesów oraz osiągnąć zrównoważone, długotrwałe zmiany w twoim życiu. Przez trzydzieści lat badałam, opracowywałam i przedstawiałam te trzy narzędzia setkom tysięcy ludzi na całym świecie i byłam zdumiona wynikami:

Różne rodzaje nastawienia mentalnego zawierają w sobie moc; unikalny sposób myślenia aktywuje ją; proces pięciu kroków przekształca ją w długoterminową, zrównoważoną zmianę. Te potężne narzędzia mogą pomóc poprawić twoją pamięć, uczenie się, wydajność poznawczą i intelektualną, wydajność w pracy, wydajność fizyczną, relacje i zdrowie emocjonalne.

Twoje życie przestawi się z trybu przetrwania na tryb sukcesu!

PODZIĘKOWANIA

Kiedy napisałam pierwszy szkic tej książki i przekazałam go mojemu zespołowi współpracowników, podekscytowana tym, jak "mikrotubule i tubulina jako neurobiologiczne komputery kwantowe wyjaśniają, w jaki sposób w moim geodezyjnym modelu przetwarzania informacji (teoria i badania, które opracowałam trzydzieści lat temu) pamięć jest zasadniczo postrzegana jako część procesu poznawczego, w którym nowe systemy opisowe są rekonfigurowane lub przeprojektowywane", jego członkowie spojrzeli po sobie, a potem na mnie, i powiedzieli: "Nikt oprócz ciebie i twoich kolegów akademickich tego nie przeczyta". To wydarzyło się sześć tygodni przed terminem oddania rękopisu.

Wydarzenia, które nastąpiły potem, były niesamowitym doświadczeniem i ostatecznie zaowocowały moim najlepszym dziełem - tą właśnie książką, która jest moją siedemnastą publikacją.

Dominique, członkini mojego zespołu (i moja druga córka, absolwentka Pepperdine z doświadczeniem w pracy w Hollywood), posadziła mnie na fotelu i powiedziała wprost: "Mamo, co próbujesz przez to powiedzieć? Dorastałam z twoim naukowym myśleniem i metodami uczenia się i wiem, że one działają; co więcej, one są rewolucyjne. Jesteś specjalistką od umysłu, ale to, co właśnie wyjaśniłaś, jest zbyt skomplikowane". I tak rozpoczęła się całodniowa dyskusja, z wieloma uwagami i notatkami, podczas której Dominique swoją wnikliwą inteligencją wydobyła ze mnie to, co najlepsze, a sześć tygodni później mój manuskrypt przekształcił się w coś, co nawet moje dzieci (najwięksi i najbardziej uczciwi krytycy) pokochali!

Potem wkroczyła moja najstarsza córka, Jessica, studentka historii teologii, by zadziałać swoją wyjątkową i potężną magią edytorską, a efekt końcowy - cóż, był taki, że nawet ja chciałam przeczytać tę książkę! Dziękuję, moje dziewczyny, za wasze niezwykłe wsparcie i geniusz.

Na tym etapie książka stała się sprawą rodzinną, ponieważ czworo moich dzieci zostało wychowanych, żyjąc i stosując zasady i techniki, o których tutaj przeczytasz. Mój syn Jeffrey, który studiuje anglistykę na UCLA, zaproponował kilka świetnych rozwiązań i pomógł w wymyślaniu tytułu; moja najmłodsza córka, Alexy, która studiuje biologię na UCLA, błyskotliwie podpowiedziała mi, czego jej przyjaciele i koledzy ze studiów oczekiwaliby od takiej książki, a mój wyjątkowy i wybitny mąż Mac, mój cheerleader i największy fan, przeczytał każde słowo z cudowną przenikliwością, którą wyniósł ze wszystkich lat pracy w środowisku korporacyjnym.

Mówię ci to z następującego powodu: ta książka jest sprawą rodzinną, a ty, czytając ją, stajesz się częścią rodziny. Jesteśmy społecznością skupioną na umiłowaniu myślenia, uczenia się i osiągania sukcesów w szkole, pracy i w życiu - i pomagamy sobie nawzajem to osiągnąć.

Łącząc w tej książce pojęcia z nauki i z życia, czerpię z moich badań oraz bogatego doświadczenia klinicznego, edukacyjnego i korporacyjnego - dlatego też pragnę podziękować moim profesorom i mentorom, zwłaszcza prof. Brendzie Louw, która pomogła udoskonalić moje naukowe i badawcze umiejętności i jest moją przyjaciółką od trzydziestu lat. Dziękuję również każdemu pacjentowi, klientowi i osobie, z którą kiedykolwiek współpracowałam, a także wszystkim, którzy czytali moje publikacje, widzieli mnie na konferencjach lub oglądali i słuchali mnie w telewizji, na YouTube i w moich podcastach. Twoja opinia jest nieoceniona, ponieważ także jesteś częścią tej rodziny i to ty pomogłeś mi zrozumieć i pracować nad udoskonaleniem pojęć i technik, których nauczam w tej książce.

Dziękuję również zespołowi wydawnictwa Baker, który stał się nierozłączną częścią sukcesu rozpowszechnienia tej książki na świecie. Chad, Mark, Karen, Patti, Lindsey, Erin, Colette, Dave i pozostali: dziękuję za Waszą wiedzę, profesjonalizm i wskazówki podczas tych wszystkich lat naszej współpracy. Jestem podekscytowana na myśl o tym, co przyniesie nam przyszłość!

Wprowadzenie - Odnosisz sukces czy walczysz o przetrwanie?

Współczesny człowiek ma dostęp do niezliczonej ilości informacji, a jednak tylko nieliczni wiedzą, w jaki sposób je przetwarzać i używać, tak aby odnosić sukcesy w szkole, pracy i w życiu. Wciąż powiększa się przepaść między "co" (informacją) a "jak" (zarządzaniem informacją). Nasze zdolności przetwarzania i rozumienia informacji są rozwijane poprzez rewolucję technologiczną, która jednocześnie stanowi dla nas nie lada wyzwanie. Mamy świat w zasięgu ręki, lecz paradoksalnie prowadzimy coraz bardziej osamotnione i nieskuteczne, próżne życie. W rezultacie narastają problemy w szkołach, na uczelniach, w korporacjach, instytucjach i w życiu osobistym, ponieważ tracimy sprzed oczu znaczenie naszego nastawienia: tego, jak myśleć i jak się uczyć. To ogólnoświatowy problem związany z jakością "zdrowia psychicznego"!

Trudności w uczeniu się, nieumiejętna socjalizacja, zły stan zdrowia psychicznego i samotność, która w skali światowej nabiera rozmiarów epidemii, powodując więcej zgonów niż otyłość1, przynaglają nas do dokonania ponownej oceny naszych zdolności myślenia oraz ponownego odkrycia pojęcia mądrości społecznej, a także celu prawdziwego uczenia się. Jego przeciwieństwem jest zbieranie strzępków informacji, niezbędnych, by otrzymać piątkę w szkole, która ucieszy rodziców, a nam przyniesie nieco pustego poczucia własnej wartości.

Wpis na Twitterze, liczący sobie 140 znaków, może na przykład pochłonąć nadmierną ilość czasu, ale nie wywołać głębokiego procesu myślowego - umysł nie osiąga prawdziwego zaspokojenia. Czy rozumiemy rozmiar zniszczenia, do jakiego tutaj dochodzi? Czy możemy mu przeciwdziałać?

Zbieranie informacji niczym puzzli, bez składania ich w jedną całość, powoduje spowolnienie intelektualnego rozwoju. To swoisty kryzys spowodowany przewagą ilości nad jakością, którego konsekwencje są przerażająco widoczne w społeczeństwie. Świat rozwinięty gospodarczo dotyka obecnie rzekoma epidemia ADHD2 - tysiące ludzi, młodych i starszych, zmaga się z trudnościami z koncentracją, uczeniem się, zapamiętywaniem i przetwarzaniem informacji. Tysiące jednostek w każdym wieku otrzymują nieprawdziwą etykietkę osób niepełnych biologicznie i są zmuszane do leczenia farmakologicznego, które uszkadza ich mózg3. Zamiast zastanowić się, co jest nie tak z naszym społeczeństwem i jaki sposób myślenia jest w nim promowany, zrzucamy winę bezpośrednio na osobę - a dokładniej na jej mózg - wyrywając ją z kontekstu codziennego życia.

Przychodzi nam dzisiaj zdecydowanie łatwiej nazwanie czegoś chorobą czy zaburzeniem niż skorzystanie z mądrości i zbadanie, co w rzeczywistości dzieje się w naszych społeczeństwach, poczynając od ogólnego obrazu i zagłębiając się stopniowo w szczegóły4. W obecnych czasach nietrudno jest obawiać się zagrożeń związanych z automatyzacją i sztuczną inteligencją, jako że zjawiska te nie są już wyłączną domeną znawców najnowszych trendów z Doliny Krzemowej - nawet naukowcy Uniwersytetu Oxfordzkiego publikują złowieszcze przepowiednie5. A jednak coraz liczniejsze wyniki badań wskazują na to, że zadajemy niewłaściwe pytania. Problem nie leży w tym, że automatyzacja przejmie nasze miejsca pracy (i nasze umysły), ale w tym, że zmieni sposób, w jaki myślimy (automatyzacja łącznie z postrzeganiem istot ludzkich jako biologicznych automatów, czyli inaczej mówiąc dehumanizacja). Co oczywiste, ta zmiana nie będzie wyłącznie zmianą na lepsze6.

W jaki sposób rewolucja technologiczna wpływa na naszą zdolność myślenia, uczenia się, prowadzenia życia społecznego i radzenia sobie z normalnym, codziennym życiem istoty ludzkiej? Co tak naprawdę składa się na współczesną "pracę"? Czy nasz sposób wykonywania obowiązków jest skuteczny? Czego się uczymy? Co jest celem edukacji? Czy nasz sposób myślenia ulega zmianom?

Dla przykładu, używanie platform cyfrowych - takich jak tablety i laptopy - do czytania może sprawiać, że będziemy bardziej skupiać się na konkretnych szczegółach niż na interpretowaniu informacji w sposób bardziej abstrakcyjny7. To z kolei ma wpływ na czytanie ze zrozumieniem i umiejętność rozwiązywania problemów.

Według badań World Economic Forum, przeprowadzonych przez "Harvard Business Review" w 2013 roku wśród 12 tysięcy osób czynnych zawodowo, prawie 50 procent z nich powiedziało, że ich praca "jest nieznacząca i nieistotna"8. Co sprawia, że wiedza jest istotna? Co sprawia, że praca staje się powołaniem? Dlaczego zazwyczaj pytamy ludzi, co robią, a nie dlaczego to robią? Jak przejść z punktu A - wiedzy, do punktu B - znaczenia i istotności? Choć takie pytania mogą się wydawać zniechęcające, bo przymuszają nas do szukania igły wiedzy w stogu siana informacji, to musimy je zadawać, ponieważ jesteśmy ludźmi.

Celem myślenia, uczenia się, edukacji, technologii, medycyny i filozofii powinno być budowanie lepszego świata, u którego podstaw leży postawa nastawiona na człowieka oraz łączność. Dziennikarz Rutger Bregman wyraził to bardzo elokwentnie w swojej przemowie w programie TEDtalks: "Wierzę w przyszłość, w której celem edukacji nie jest przygotowanie do kolejnej bezużytecznej pracy, ale do życia wartego przeżycia"9. To, inaczej mówiąc, dbanie o własne zdrowie psychiczne - życie warte przeżycia, życie sukcesu. Ludzkość udaje się w pogoń za "dobrym życiem" już od tysiącleci. Czy możesz szczerze powiedzieć, że nie chciałbyś odkryć tego, co oznacza "dobre życie" w twoim przypadku?

Potrzebujemy zrozumieć, że ani społeczeństwo, ani nasz mózg nie są jedynymi czynnikami determinującymi, co zrobimy z naszym życiem. Potrzebujemy także zobaczyć, że nasze własne myśli mogą ograniczać zdolność myślenia, uczenia się i odnoszenia sukcesu, wykraczającego poza ramy nakładane przez jakiekolwiek społeczeństwo. Czy zdarzyło ci się kiedykolwiek przeglądać Instagram i z przerażeniem pomyśleć, że twoje życie jakoś "nie wpasowuje się" w to wszystko? Czy kiedykolwiek czułeś się zawalony pracą, bo twój szalony szef żywcem wyjęty z filmu Diabeł ubiera się u Prady wciąż się na tobie wyżywał, czy byłeś przekonany, że jako dorosły człowiek powinieneś wykonywać właśnie taki rodzaj pracy? Czy zdarzyło ci się czuć się zagubionym w trakcie przygotowywania do egzaminu, bo spodziewałeś się, że oblejesz? Czasem jesteśmy swoim największym wrogiem! Odnosisz takie wrażenie, że każdego dnia zderzasz się z kolejną sprawą, z którą musisz się uporać?

Może ci się wydawać, że nie masz władzy nad swoim życiem lub okolicznościami, ale to nieprawda! Twoja umiejętność myślenia, odczuwania i dokonywania wyborów jest z natury potężna i wytrzymała - posiadasz umysł, który jest wydajniejszy niż wszystkie smartfony razem wzięte! Możesz przejść od trybu przetrwania do trybu sukcesu - a wszystko zaczyna się w twoim umyśle. Rozumiejąc zarówno wpływ kontekstu społeczno-kulturowego, jak i twoich myśli, możesz przedefiniować swoją przeszłość, na nowo wyobrazić sobie teraźniejszość oraz uświadomić sobie i zrealizować przyszłość.

Neurocentryczność i neuromity: błędne rozwiązania

Musimy opuścić laboratoria i zostawić media społecznościowe oraz uświadomić sobie, że żyjemy w dynamicznych, złożonych i zmieniających się społeczeństwach, które potrzebują każdego z nas i tego, co możemy im zaoferować. Najwyższy czas, by wprowadzić pojęcie stylu życia do świata edukacji, pracy i życia. Potrzebujemy uznać wyjątkowość natury procesu myślenia i uczenia się, występującego w konkretnych kontekstach i kulturach - zarówno wśród społeczności, jak i u jednostek.

W związku ze swoimi najnowszymi próbami odniesienia się do tych współczesnych wyzwań związanych z myśleniem i uczeniem się neuronauka stała się bardzo popularna. Jest niemalże tak, jakby dodanie przedrostka "neuro" do słów, na przykład neuroedukacja, neuroprzywództwo, neuroduchowość i tak dalej, zwiększało siłę przebicia danej metody, kursu, programu czy książki, a tym samym jej wiarygodność. W konsekwencji tego w obrębie owej neurocentryczności zrodziły się pewne "neuromity", tłumiąc ludzką kreatywność i wyobraźnię, zamiast ją wzmacniać i uwydatniać. Błędne przekonania (mity) zaspokajają pragnienie szybkich, jednoznacznych i prostych wyjaśnień, stając się potencjalnym źródłem nieprawdziwych przekonań i błędnych interpretacji, które są następnie używane, a nawet nadużywane w massmediach, których wpływ na kształtowanie i utrwalanie opinii jest kluczowy.

Zredukowanie złożoności ludzkiej natury do pozornie uproszczonych, neurobiologicznych wyjaśnień, w próbie odniesienia się do potrzeb całego społeczeństwa, jest tego przykładem, ale nie jest właściwym rozwiązaniem. Taki sposób myślenia prowadzi do błędnego postrzegania, a przez to do złego zarządzania procesami uczenia się i edukacji10. Co więcej, powinniśmy przejmować się tym, w jaki sposób myślimy na poziomie indywidualnym, narodowym i międzynarodowym, ponieważ sprytni marketingowcy i politycy są w stanie manipulować populacją ignorantów przy pomocy mitów, tym samym sterując kręgosłupem demokratycznego systemu rządowego.

Czym dokładnie są "neuromity"? To powszechne i szkodliwe błędne koncepcje na temat natury badań mózgu, które odnoszą się do naszego zrozumienia procesu uczenia się, edukacji, pracy, nauki i życia. Naukowcy badali dydaktyków, ogół społeczeństwa oraz ludzi, którzy kończyli kursy z neuronauki, po to, by ocenić ich przekonania na temat neuromitów11. Badania wykazały, że przekonania będące w istocie neuromitami występują powszechnie wśród ogółu społeczeństwa, dydaktyków, a nawet neurobiologów (wiedza z zakresu neuronauki niekoniecznie przekłada się na psychologię czy edukację!). Stąd zachodzi niebezpieczeństwo, że błędy w interpretacji mogą wkraść się do naszego myślenia, wyrządzając większą szkodę, niż mogłyby przynieść korzyść12. Na przykład wiele neuromitów błędnie zakłada, że jeden czynnik może być odpowiedzialny za dany rezultat podczas procesu uczenia się. Takie podejście zdradza jednak rażące niedocenienie złożoności ludzkiego zachowania, zwłaszcza kognitywnych i metakognitywnych zdolności skupienia uwagi, wnioskowania, zapamiętywania i uczenia się, które napędzają procesy życiowe13.

Co ciekawe, według tego badania najbardziej powszechnie wyznawanym mitem było przekonanie, że jednostki uczą się lepiej, jeśli otrzymują informacje w preferowanym przez nie stylu uczenia się. W rozdziałach siedemnastym i osiemnastym wyjaśniam dokładnie, dlaczego i w jaki sposób to przekonanie jest nieprawdziwe, przedstawiając też bardziej naukowe i logiczne wyjaśnienie tego, w jaki sposób nasz proces myślenia jest wyjątkowy i dostosowany do każdego człowieka. Badam ten temat i wykładam go od trzydziestu lat.

Nauka podąża do przodu metodą prób i błędów. Powstaje teoria, a nowe zjawiska potwierdzają, modyfikują lub obalają ją. Niestety taki "nieporządny" sposób rozwoju nauki jest jedynym dostępnym, w związku z czym niepotwierdzone hipotezy mogą zawsze zamienić się w mity. Chociaż przekonania te są później obalane przez społeczny proces nauki, to wciąż potencjalnie mogą być wyznawane i przekazywane dalej, a nawet używane przez różne korporacje lub instytucje, aby promować konkretny światopogląd lub program.

Od dawna spotykam się z neuromitami w moich badaniach i w mojej pracy. Na temat dwóch z nich nauczałam w szczególności i spędziłam trzy dekady, wykazując ich nieprawdziwość. Są to: teoria o prawej i lewej półkuli mózgu oraz teoria stylów uczenia się. Z tego też powodu bardzo ucieszyły mnie neurobiologiczne badania Kelly Macdonald i Lauren McGrath14. Kolejnymi mitami, jakie zostały zdemaskowane, były: efekt Mozarta, dysleksja, korzystanie z 10 procent mózgu oraz wpływ cukru na skupienie i uwagę. Okazało się również, że te "klasyczne" mity mają tendencję do zbijania się w jedną grupę, tak więc jeśli uwierzyłeś w jeden mit, jest bardziej prawdopodobne, że uwierzysz w pozostałe. Taki stan rzeczy potwierdziły moje badania wśród dydaktyków i specjalistów od zdrowia psychicznego. Zmiana ich sposobu myślenia opartego na neuromitach15 była wielkim wyzwaniem. Wiele jest również neuromitów na temat zapamiętywania i pamięci. Pamięć jest sercem uczenia się, ale jest również nieodzowna w pozostałych obszarach naszego życia. Na jej temat pojawiło się wiele fantazji i fałszywych przekonań. "Popraw swoją pamięć!", "Zwiększ pojemność swojej pamięci!", "Jak szybko uzyskać wyjątkową zdolność zapamiętywania?" - to typowe przykłady sloganów reklamowych różnych aplikacji, książek, tabletek i programów. Pamięć jest złożona, nie w pełni poznana i wymaga intensywnego poświęcenia jej uwagi. Pamięć długotrwała i kształtowanie nawyków myślowych potrzebują czasu i ciężkiej pracy - nie istnieje szybka recepta czy proste rozwiązanie, jeśli chcemy poprawić naszą zdolność zapamiętywania.

Niestety programy komercyjne, realizowane przy komputerze i mające wspomagać pamięć, opierają się na tym założeniu neurocentrycznym. Mają pomóc osobom cierpiącym na rzekome ADHD, dysleksję, zaburzenia mówienia, demencję, choroby psychiczne, zmagającym się ze słabymi wynikami w nauce czy też z innymi problemami. Niektóre z tych treningów chwalą się nawet podniesieniem IQ (ilorazu inteligencji) czy EQ (poziomu inteligencji emocjonalnej)16. Stosowane są na całym świecie przez instytucje edukacyjne i kliniki, a większość z nich to platformy cyfrowe zawierające zadania, w których uczestnicy rozwiązują testy na zapamiętywanie, które powinny stanowić dla nich wyzwanie.

Badania jednak wykazują, że pamięć krótkotrwała i zdolności sensoryczne, pogłębiane w tych tak zwanych grach umysłowych, niekoniecznie rozwijają głębokie myślenie czy ważne umiejętności kognitywne, które mają wpływ na zachowanie w taki sposób, żeby prowadzić do odniesienia sukcesu17. Owe gry nie usprawniają tego rodzaju pamięci, który pomaga ludziom teoretyzować, wnioskować, rozwiązywać problemy czy podejmować mądre decyzje. Natomiast trening umysłowy w obszarach głębokiego myślenia i rozumienia procesu budowania pamięci i uczenia się - co będę wyjaśniać na przykładzie technik prezentowanych w tej książce - zwiększa liczbę neuronów, które nie obumierają, zwłaszcza kiedy cele treningu stanowią wyzwanie18. Przetrwanie neuronów z dendrytami (w których przechowywana jest pamięć) oznacza formowanie się długoterminowych, użytecznych i ważnych wspomnień.

W rzeczywistości, zgodnie z badaniami opublikowanymi przez Amerykańskie Stowarzyszenie Psychologów (APA), ćwiczenia pamięci oparte na grach intelektualnych raczej nie będą skutecznym lekarstwem dla dzieci cierpiących na zaburzenia uczenia się19. Podobnie zadania takiego programu okazują się mieć niewielki wpływ na zdrowych dorosłych i dzieci, którzy chcą polepszyć swoje wyniki w szkole lub rozwinąć swoje intelektualne i kognitywne umiejętności20.

Wiele programów skupia się w swej konstrukcji bardziej na uczeniu się na pamięć niż rozumieniu - na własne ryzyko. Nie jesteśmy skonstruowani tak, by pamiętać wszystko. Mamy pamiętać to, czego potrzebujemy, aby odnieść sukces. To z kolei wymaga zdolności pojmowania i głębokiego, skoncentrowanego zrozumienia. Potrzebujemy nauczyć się, czego się uczyć i w jaki sposób to robić.

W rozdziale dwudziestym wyjaśnię, w jaki sposób budować znaczące wspomnienia, które nie tylko zwiększają naszą inteligencję, ale polepszają zdrowie mózgu i przedstawiają złożoność procesu myślowego21. Istnieje wiele pomocnych technik polepszających pamięć, ale koncentrują się one tylko na jednym, konkretnym rodzaju pamięci, niezależnie od tego, czy chodzi o mnemotechnikę, powtarzanie bodźców czy inne sprawy. Preferuję skupienie się na tym, aby nauczyć cię, w jaki sposób rozwijać pamięć, która jest użyteczna, znacząca i może pomóc ci odnieść sukces w szkole, miejscu pracy i w życiu. Jeśli nauczysz się zdobywać wiedzę z wykorzystaniem umysłu, zaczniesz, tak jak moi pacjenci, nie tylko rozwijać głęboką pamięć, ale zauważysz też wzrost swoich zdolności w rozwiązywaniu problemów, a także zwiększysz swoją elastyczność kognitywną.

Coraz obszerniejszy materiał dowodowy wykazuje, że nasze życie umysłowe, życie naszych myśli, ma niesamowitą władzę nad naszym intelektualnym, emocjonalnym, poznawczym i fizycznym samopoczuciem. Nasze myśli mogą nas ograniczać do tego, co wierzymy, że jesteśmy w stanie uczynić, lub uwolnić nas do rozwijania umiejętności przekraczających nasze oczekiwania czy oczekiwania ze strony innych. Kiedy przyjmiemy nastawienie poszerzające nasz zakres umiejętności i zdolności, zamiast ograniczającego, doświadczymy większej satysfakcji intelektualnej, kontroli emocjonalnej oraz zdrowia umysłowego i fizycznego.

Jak tego jednak dokonać? Jak możemy ujarzmić moc naszych myśli, tak aby myśleć głęboko, uczyć się skutecznie i radzić sobie z problemami tego cyfrowego, pędzącego wieku, tak aby prowadzić życie pełne znaczenia? Jak osiągnąć sukces? Przez ponad trzydzieści lat pracowałam z tysiącami rodzin, dzieci, nastolatków i dorosłych, u których zdiagnozowano ADHD, autyzm, demencję i inne trudności emocjonalne i w uczeniu się. Uczyłam ich, jak mogą sprostać swoim wyzwaniom i poprawić zdolność myślenia. Moje doświadczenie, zarówno osobiste, jak i zawodowe, a także świadectwa osób, które oglądały moje programy telewizyjne22 i czytały moje książki, wskazują na to, że jeśli nauczysz ludzi myśleć głęboko, będą w stanie zrobić wszystko, co sobie postanowią. Nauczą się, jak się uczyć.

Niezależnie od tego, co ci powiedziano, jesteś w stanie się uczyć. Możesz odnieść sukces w życiu. Kiedy uczysz się uczyć, zgłębiać, rozumieć i dbać o swoje zdrowie umysłowe, możesz wykroczyć poza samą uważność, rozwijając swoisty umysłowy styl życia, który pozwoli ci przemienić sąsiedztwo, społeczność lokalną, naród i świat.

CZĘŚĆ PIERWSZA - Przewodnik po sposobach myślenia

Rozdział pierwszy - Myśl, ucz się i odnoś sukcesy

Sposób myślenia to nastawienie lub nagromadzenie myśli zawierających informacje oraz emocje, które generują konkretne postrzeganie. Kształtują twój sposób interakcji ze światem. Mogą wystrzelić cię do przodu, umożliwiając ci zrealizowanie marzeń, lub wrzucić cię na bieg wsteczny, jeśli nie będziesz wystarczająco ostrożny. Sposób myślenia jest zatem znaczącym źródłem zasobów umysłowych oraz mocy. Twoje przekonania przekładają się na poziom oczekiwań, które będą albo pozytywne, albo negatywne.

W każdej chwili każdego dnia twój mózg i ciało reagują fizycznie i podlegają zmianie w reakcji na myśli przebiegające przez umysł. Twój sposób myślenia dodaje "smaku" myślom, sprawiając, że twój mózg i ciało będą z tobą współpracować lub nie. Ponieważ to ty kontrolujesz swój sposób myślenia (który nie jest jakąś wstępnie zaprogramowaną funkcją), to tak naprawdę ty sam odpowiadasz za współpracę lub jej brak ze strony mózgu i ciała. Zrozumienie tego, w jaki sposób kształtowane są sposoby myślenia oraz jak zmieniają nasz proces myślenia, jest praktycznym i pomocnym narzędziem do zrozumienia mocy umysłu w procesie zmiany mózgu. Sposób myślenia pomaga zauważyć znaczenie postrzegania rzeczywistości, podczas gdy optymalizujemy życie myśli poprzez tworzenie właściwych spostrzeżeń, odsłaniających naszą wewnętrzną siłę i wytrzymałość. Odpowiedni sposób myślenia jest nieodłączną częścią odnoszenia sukcesu w szkole, pracy i w życiu.

Mózg reaguje na twoje życiowe wybory, które z kolei są wynikiem twoich przekonań i sposobu myślenia. Nie jesteś kontrolowany przez biologię, niezależnie od tego, jak bardzo wyblakle emocjonalnie lub chaotycznie czuje się twój umysł w danej chwili1. Samo myślenie o czymś może spowodować zmianę w twoim mózgu poprzez fale energetyczne, które wytwarzają się na poziomie strukturalnym poprzez ekspresję genów, a na poziomie chemicznym poprzez uwolnienie neurotransmiterów. Moc umysłu w procesie przemiany mózgu jest niezwykle ekscytująca i przynosi nadzieję!

Nasze myśli mogą zwiększyć poczucie pokoju, zdrowia, wizji, sprawności, siły i wielu innych aspektów2. Zdolność myślenia, odczuwania i dokonywania wyborów oraz przekształcania myśli w całą postawę to jedna z najpotężniejszych umiejętności we wszechświecie, ponieważ jest źródłem ludzkiej kreatywności i wyobraźni. Badaczka Lynne McTaggart zauważyła: "Myśl to nie tylko jakaś rzecz; myśl to coś, co wpływa na inne rzeczy"3. Twoje życie podąża w tym kierunku, w którym zmierza twój umysł.

Zarówno badania - jak i zdrowy rozsądek - dowodzą, że zapowiedzią sukcesu jest wiara w to, że go odniesiemy4. I odwrotnie - myślenie, że jesteśmy ograniczeni, jest samo w sobie czynnikiem ograniczającym - to tak zwany efekt nocebo5. Możemy zdecydować o przyjęciu takiego sposobu myślenia, który wzmacnia naszą kreatywność i funkcjonowanie, lub przyswoić taki, który będzie nas hamował i ograniczał.

Prawdą jest, że nie potrzebujemy uczyć się myślenia nieszablonowego. Musimy natomiast zrozumieć, że to "pudełko" jest wytworem naszej wyobraźni - jesteśmy tak inteligentni, jak tylko chcemy być. Napisałam tę książkę, aby pomóc ci odkryć, jak bardzo nieograniczona jest w istocie twoja zdolność myślenia. Możesz dosłownie projektować i rzeźbić swój mózg przy pomocy myśli.

Co się dzieje, kiedy myślisz?

Pomyśl o swoim umyśle jako o przepływie informacji w postaci energii, zachodzącym w twoim systemie nerwowym. Każda myśl jest nośnikiem energii kwantowej oraz sygnałów elektrochemicznych i elektromagnetycznych, które przepływają przez mózg i ciało poniżej poziomu świadomości twojego nieświadomego umysłu (w rozdziale dwudziestym pierwszym znajdziesz więcej informacji na ten temat). Samo rozmyślanie o kimś, kogo kochasz, może spowodować pozytywne zmiany strukturalne w jądrze ogoniastym mózgu, które jest blisko połączone z uczuciami nagrody i szczęścia6. Podobnie zdrowe sygnały elektromagnetyczne i pola kwantowe są rozbudzone w mózgu i ciele w odpowiedzi na dobre nastawienie, dając ci siłę do zmierzenia się z wyzwaniami codzienności7.

Prawdą jest również odwrotność tej zasady. Stres, który właściwie powinien działać na naszą korzyść, może stać się bardzo toksyczny, w zależności od naszego postrzegania sytuacji8. Pewnego dnia koleżanka opowiadała mi, jak samo tylko przejechanie obok jej poprzedniego miejsca pracy wzbudziło znaczący ból serca, którego doświadczała codziennie w tamtym nieprzyjemnym środowisku zawodowym. W tamtym czasie rozważała konsultację u kardiologa, ponieważ te toksyczne, związane ze stresem symptomy były bardzo poważne. Zniknęły jednak, kiedy zwolniła się z pracy. Terapią w jej przypadku nie były leki ani ewentualny zabieg, tylko decyzja wynikająca z troski o zdrowie umysłowe!

Badania w zakresie fizyki kwantowej i połączeń między umysłem a ciałem dowodzą istnienia sygnałów wysyłanych przez nasz umysł, które uważa się za niematerialne fale światła lub pakiety energii i które stanowią od 90 do 99 procent tego, kim jesteśmy. Właśnie te fale są naszą podstawową rzeczywistością; nie możemy ignorować tej niematerialnej, silnej i znaczącej części składowej nas - ludzi - a mianowicie umysłu9. Kiedy myśli przebiegają przez nasz mózg z prędkością kwantową, neurony zapalają się wspólnie na różne sposoby, w zależności od konkretnej informacji, jaka jest przetwarzana. Te ścieżki aktywności nerwowej przekształcają naszą strukturę nerwową (dowiesz się więcej na ten temat w rozdziale dwudziestym drugim). W gruncie rzeczy to, jak myślisz w oparciu o sposób myślenia i mentalność, jakie przyjmujesz, będzie wywierać wpływ na korelaty nerwowe w mózgu i wpływać na twoje słowa i działanie. W rezultacie te słowa i działania będą wpływać na mózg i w oparciu o ten sposób myślenia uformuje się pętla przyczynowo-skutkowa. Pętla ta może ulec zmianie w dowolnym momencie poprzez twoją decyzję o zmianie sposobu myślenia. Pewne interesujące badania wykazały, że zamiast próbować uspokoić się, aby poradzić sobie z lękiem poprzedzającym wystąpienie (np. przed spotkaniem z przełożonym, publiczną przemową czy przystąpieniem do egzaminu z matematyki), lepiej jest zrekonceptualizować lęk i określić go mianem podekscytowania, a jednocześnie głęboko oddychać (co pomaga rozłożyć kortyzol). Decyzja o przejściu z nastawienia skupionego na zagrożeniu do nastawienia otwartego na możliwości powoduje zmianę w naszym funkcjonowaniu10.

Drzemie w tobie wielki potencjał do tego, by odnosić sukcesy, zamiast się zmagać. Kiedy ludzie świadomie decydują się na działanie w nastawieniu pełnym wdzięczności, doświadczają przyrostu liczby neurotransmiterów nagrody, takich jak dopamina, oraz ogólnego poczucia sprawności i jasności umysłu. Ścieżka sukcesu rozpoczyna się od naszego myślenia, a nasz mózg odpowiednio na nie reaguje.

Jeśli jednak bombardujesz twoje 75 do 100 bilionów komórek mózgu i ciała toksycznymi sygnałami płynącymi z negatywnych myśli, wywierasz zły wpływ na procesy kwantowe i ekspresję genu w twoich komórkach, ucząc je, jak powielać negację i sceptycyzm w przyszłości. Myśląc w taki sposób, rozwijasz w sobie negatywistyczną mentalność, która może siać spustoszenie w twoim umyśle, mózgu i ciele. Ten negatywny sposób myślenia nie jest jednakże twoim przeznaczeniem. Możesz zmienić go, przekształcając sposób, w jaki myślisz, czujesz i dokonujesz wyborów. Możesz postanowić, że będziesz bombardować komórki twojego ciała pozytywnym nastawieniem i afirmacją, skupiając całą swoją uwagę na naturalnej skłonności do miłości11. Jesteśmy predysponowani do optymizmu.

Dopóki oddychasz, mózg może wytworzyć nowe neurony w procesie zwanym neurogenezą12. Komórki macierzyste pozostają w mózgu osoby dorosłej i w okresie jej życia produkują nowe neurony - codziennie powstają tysiące nowych komórek. Te tysiące nowych neuronów pojawiających się codziennie w mózgu nie przetrwają. Jednym z najbardziej skutecznych sposobów na uchronienie ich przed obumarciem (co podnosi poziom toksyczności w mózgu i ciele) jest odpowiednie myślenie i uczenie się13. W tym zakresie będę cię szkoliła w trzeciej części tej książki. Różne sygnały pobudzają komórki macierzyste do formowania neuronów, które następnie migrują do swojego miejsca aktywności14. W mózgu masz również komórki glejowe, które codziennie wytwarzają więcej nowych komórek15. Komórki te służą jako "gosposie" i są też zaangażowane w procesy poznawcze.

W rzeczywistości co dziesięć sekund masz moc do przemiany toksycznego sposobu myślenia poprzez dostosowane i dopasowane do potrzeby myśli! Mózg jest zestrojony z umysłem i został zaprojektowany tak, aby reagować na świadome procesy myślowe (zobacz więcej w rozdziale dwudziestym pierwszym).

Na tym naprawdę polega odnawianie i przemiana naszego umysłu oraz poddawanie wszelkiej myśli w posłuszeństwo. To oznacza również, że możesz przy pomocy swojego sposobu myślenia przeprogramować mózg poprzez decyzję o byciu bardziej optymistycznym oraz przyjęcie zdrowych nawyków myślowych, takich jak techniki dbania o zdrowie umysłowe, o których dowiesz się w tej książce. Proces powtórnego oceniania i ponownego dostosowywania sposobu myślenia do naszej naturalnej, predysponowanej do miłości, pierwotnej konstrukcji jest integralną częścią dobrze przeżytego życia. To sposób, by umyślnie i celowo zwracać uwagę na to, co myślimy, mówimy, ale robić to w sposób autorefleksyjny i samoregulujący. Wszystko natomiast zależy od tego, o czym postanowimy myśleć.

Ekspresja genu i uważne myślenie

Twoje myślenie, odczuwanie i dokonywanie wyborów wywiera wpływ na ekspresję genu. Każdą swoją myślą włączasz lub wyłączasz geny, a każda myśl następuje w odpowiedzi na to, w jaki sposób widzisz i postrzegasz swoje życiowe doświadczenia16. Badania dowodzą, że tylko około 5 procent mutacji genetycznych powoduje problemy zdrowotne w bezpośredni sposób17. Prawie 95 procent genów podlega wpływowi czynników i wyborów życiowych18. Twoja aktywność genetyczna jest w dużej mierze zdeterminowana twoimi myślami, postawami i postrzeganiem świata, co w sumie składa się na twoją mentalność.

W jaki sposób kontrolować ekspresję genu? Nauka zwana epigenetyką pokazuje, że myśli kontrolują naszą biologię19, a wyobrażenia zbudowane są z myśli powstających w naszym systemie myślenia. Nasze wybory życiowe można prześledzić na poziomie genetyki. To, o czym myślisz w danym momencie, staje się bardzo ważne, ponieważ twoje myśli warunkują sygnały, które dotrą do twoich genów. Zmieniając myśli, zmieniasz swoje schematy myślenia, a w rezultacie możesz wpływać na swój odczyt genetyczny i kształtować go. Badania pokazują, że twój sposób myślenia może wpływać nawet na to, jak się starzejesz!20

Im więcej będziesz myślał w swój własny, wyjątkowy, potężny i indywidualny sposób (więcej dowiesz się w części drugiej tej książki), tym bardziej uważny, autorefleksyjny i samoregulujący staniesz się w swoim procesie myślenia oraz rozwiniesz w sobie skuteczny sposób myślenia. Im zdrowszy sygnał wejściowy, tym zdrowsza ekspresja genu, a tym samym zdrowszy i odnoszący sukcesy ty.

Nie mogłabym przecenić znaczenia, jakie ma uczenie się w procesie kontrolowania i aktywowania mocy sposobu myślenia, które wpływa na nasze życie. Podczas badań naukowych i w mojej praktyce klinicznej wciąż zauważałam, jak ważna w nastawieniu na sukces, a nie tylko przetrwanie, była pozytywna troska o zdrowie umysłowe, po prostu ze względu na wpływ myślenia na pamięć oraz zdrowie umysłowe i fizyczne.

Oczywiście wszyscy jesteśmy inni. Myślimy w odmienny sposób, a to, jak myślimy, wpływa na efektywność budowania użytecznej, długofalowej pamięci. Kiedy poznajemy to, w jaki sposób my, konkretne jednostki, myślimy i uczymy się, zyskujemy poczucie celu, które zgodnie z niedawnymi badaniami zwiększa tendencję do zdrowszego stylu życia, a poprzez to długowieczności. Czyli poprzez myślenie w naszym predysponowanym do kochania trybie21, w połączeniu ze zdrowym odżywianiem się, snem i nawykami aktywności fizycznej22, możemy rozwijać głęboko zakorzenione wspomnienia, redukując ryzyko chorób psychicznych, problemów z nauką i chorób zwyrodnieniowych. Dostępne są ważkie dowody naukowe wskazujące na fakt, iż kontrolowanie wewnętrznego życia myśli oraz detoksykacja umysłu zapobiega chorobie Alzheimera23. Prawdziwe dbanie o zdrowie umysłowe prowadzi do sukcesu. (Aby dowiedzieć się więcej o detoksie umysłu, zajrzyj do mojej aplikacji dostępnej na stronie drleaf.com).

Zrozumienie swojego "daru", indywidualnego myślenia oraz tego, jak używać programu "Włącz swój mózg! Pięć kroków w procesie uczenia się", aktywuje i podtrzyma moc pozytywnego sposobu myślenia, a to w rezultacie umożliwi ci bezpośredni, korzystny wpływ na twoją aktywność genetyczną. Kiedy zaczniesz rozumieć, jaką mocą dysponuje twój umysł, zaczniesz używać myśli z korzyścią dla siebie, a nie przeciwko sobie.

Predysponowani do miłości

Jesteśmy predysponowani do tego, aby myśleć pozytywnie i optymistycznie24. Twoje ciało i mózg są precyzyjnie dostrojone do twojej wyjątkowości i pozytywnego nastawienia umysłu. Jesteś z gruntu rzeczy predysponowany do miłości i to aż na poziomie genetyki. Im bardziej ulepszasz swoje nawyki dbania o zdrowie umysłowe, tym częściej twój mózg i ciało będą reagować w pozytywny sposób25.

Kiedy pielęgnujesz negatywne nastawienie, które nie jest zsynchronizowane z twoją predysponowaną do miłości konstrukcją, uszkadzasz mózg i ciało. Zaczynasz funkcjonować na poziomie kompromisu, co ma wpływ na zdrowie umysłowe i fizyczne. Na szczęście możesz pokonać tę negatywną spiralę, kiedy postanowisz zmienić sposób myślenia, naprawić zniszczenia i ulepszyć swój sposób funkcjonowania. Możesz nawet na nowo napisać swoją przeszłość!26

Pielęgnowanie zdrowego, skutecznego sposobu myślenia jest decydującym czynnikiem uzyskania efektywnego stylu życia. Wszyscy mamy dostęp do kluczowych wewnętrznych zasobów potrzebnych do myślenia, uczenia się i odnoszenia sukcesu, lecz często albo z nich nie korzystamy, albo robimy to w niewłaściwy sposób. Dzięki wiedzy, jaką otrzymasz w tej książce, nauczysz się, jak ujarzmić moc twojego umysłu dla własnego sukcesu.

Zanim jednak zajmiemy się skutecznymi sposobami myślenia, potrzebujemy najpierw zrozumieć, co to znaczy być "predysponowanym do miłości". Nie ma takiej struktury, tkanki, komórki, białka, molekuły, atomu czy fali kwantowej, które byłyby zaprojektowane dla toksycznego sposobu myślenia. Jesteśmy predysponowani do miłości, a uczymy się lęku27.

Czy to znaczy, że każdy rodzaj lęku jest całkowicie zły? Niekoniecznie. Kochamy życie, dlatego boimy się rzeczy, które mogą nam je odebrać, a w związku z tym unikamy ich, na przykład wbiegania pod pędzący samochód czy podróżowania po niebezpiecznych dzielnicach późno w nocy. Podobnie doświadczamy smutku i żałoby - ponieważ kochamy.

Miłość to pojęciowy parasol, pod którym kryją się wszystkie atrybuty, które cenimy jako ludzie, takie jak wdzięczność, radość, pokój, cierpliwość, dobroć, afirmacja, szczęście i tak dalej. Z tego powodu używam pojęcia "mentalność miłości", odnosząc się do wszystkich typów mentalności, które pomagają odnosić powodzenie w naszych codziennych zajęciach. Kiedy działamy w oparciu o mentalność miłości, wzmacniamy mózg, umysł i duchowe zdrowie28. W miłości chodzi o powodzenie, a nie tylko o przetrwanie. Życie w miłości jest "dobrym życiem". Lęk, z drugiej strony, jest zaburzoną miłością. Jest przeciwieństwem miłości, tak jak niewdzięczność jest przeciwieństwem wdzięczności, a okrucieństwo jest przeciwieństwem dobroci. Lęk nie daje spokoju, paraliżując naszą zdolność do prowadzenia takiego życia, jakiego pragniemy. Mentalność lęku skupia się na braku miłości. Lęk przed porażką tłumi kreatywność i wyobraźnię, ograniczając zdolność człowieka do podążania za swoimi celami i marzeniami.

Nasza mentalność nadaje ton temu, w jaki sposób podchodzimy do wydarzeń i okoliczności życia, które często znajdują się poza naszą kontrolą. Zostaliśmy zaprojektowani, by reagować w postawie miłości, co nie znaczy, że sprawy będą zawsze dla nas łatwe, ale dzięki temu będziemy mogli wejść w tryb sukcesu i zarządzać sytuacją bardziej efektywnie.

Plastyczność mózgu oznacza zmiany zachodzące w mózgu w rezultacie myślenia i wyborów życiowych. Umożliwia nauczenie się prostych umiejętności czy uprawianie sportów, a także pozwala na uczenie samych siebie, jak być bardziej pozytywnymi, niezależnie od tego, czy pada deszcz, czy świeci słońce, dosłownie i w przenośni. Pierwsze badania nad neuroplastycznością prowadziłam w latach osiemdziesiątych, wykazując, jak celowe, świadome myślenie zmienia osiągnięcia intelektualne, poznawcze, emocjonalne, społeczne i akademickie29. W mojej praktyce klinicznej skuteczność neuroplastyczności nie przestawała się potwierdzać u ludzi, z którymi pracowałam - możesz zmienić swój mózg przy pomocy umysłu, a poprzez to możesz zmienić swoje życie.

Jesteśmy w stanie na nowo nauczyć mózg, aby skupiał się na dobrych rzeczach w życiu. Kiedy to robimy, poruszamy się w sferze dla nas "normalnej", ponieważ zostaliśmy predysponowani do miłości. "Postawa wdzięczności" umożliwia funkcjonowanie w taki sposób, że zauważamy więcej możliwości, odczuwamy więcej energii i odnosimy większe sukcesy w różnych dziedzinach życia.

Podkreślam fakt ponownego wytrenowania mózgu, w przeciwieństwie do zwykłego treningu. Niewłaściwym jest założenie, że mózg ma negatywne tendencje i że musimy zwalczyć jego naturalną inklinację do wyszukiwania i zauważania tego, co niepożądane. Ten rodzaj negatywnego nastawienia działa w opozycji do wrodzonego optymizmu funkcji mózgu i zaburza wzorce myślowe!

Jak wspomniałam wcześniej, mózg jest predysponowany do tego, co pozytywne, co możemy również nazywać tendencją do optymizmu. Ja nazywam to byciem stworzonym do miłości. Okazjonalnie możesz mieć wrażenie, że to, co negatywne, przeważa w twoim życiu, ale poświęć chwilę i zastanów się nad swoimi myślami. O czym myślisz najczęściej? To, o czym myślisz najwięcej - urośnie. Jeśli myślisz o czymś codziennie, w przeciągu około dwóch miesięcy twój mózg zmieni się, aby dostosować się do tego schematu myślowego (więcej na ten temat w rozdziale dwudziestym pierwszym). Zasadzasz te myśli głęboko w swoim nieświadomym umyśle, pozwalając im swobodnie rządzić i kształtować twój sposób myślenia, a to w rezultacie ma wpływ na przyszłe myśli, słowa i działanie. Stapiamy się z naszym otoczeniem. To, o czym myślimy najwięcej, zyskuje najwięcej energii i zdominuje nasze myśli, te dobre i te złe. W trzeciej części tej książki pokażę ci, jak to się dzieje i w jaki sposób zaledwie siedem minut dziennie ukierunkowanego, celowego myślenia przez sześćdziesiąt trzy dni może odmienić twój sposób myślenia!

Możemy ujarzmić plastyczność mózgu poprzez używanie umysłu do jego trenowania w budowaniu normalnych, pozytywnych schematów. Nazywa się to automatyzacją i zawiera w sobie nową konceptualizację pamięci - czyli celowe, intencjonalne, uważne i intelektualne przeprojektowanie myśli (a przez to struktury naszego mózgu).

Automatyzacja nie jest szczególnie trudna, ale wymaga czasu, dyscypliny i wysiłku. Gdyby ktoś cię zapytał, z pewnością potrafiłbyś wskazać swoje pozytywne i negatywne nawyki oraz systemy myślenia oparte na miłości i na lęku. Już teraz praktykujesz budowanie schematów myślenia, tyle że robisz to, nie będąc świadomym techniki! Świadoma kontrola tego procesu może zaprowadzić cię na całkiem nowy poziom życia, pozwalając odnieść sukces w wymiarze osobistym i zawodowym. Nauczysz się rozwijać nie tylko pozytywną perspektywę, ale także poczucie sprawczości i intelektualnej satysfakcji, które umożliwiają ci bycie kreatywnym. Najwyższy czas zacząć ujarzmiać swój potężny umysł po to, by zmienić swoje życie!

Posłowie

Wraz ze wzrastającą świadomością misternej złożoności całego makrokosmosu "na zewnątrz" nas oraz stale rozszerzającego się mikrokosmosu "wewnątrz" nas ta pozycja dr Caroline Leaf powinna stać się obowiązkową dla każdej dorosłej osoby. To wezwanie do świadomości owego katastrofalnego upadku prawdziwej sztuki uczenia się, spowodowanego przez socjologiczny trend kierujący nas z dala od prawdziwej umiejętności myślenia i prowadzący nas ku destrukcyjnej i pustej definicji tego, co społeczeństwo określa mianem sukcesu.

Dr Leaf kolejny raz unaocznia, jak sposób myślenia - nasze nastawienie w myśleniu - właściwie prowadzi do skuteczności uczenia się. Jak mówi we wprowadzeniu: "Nie zostaliśmy zaprojektowani, by pamiętać wszystko lub cokolwiek. Mamy pamiętać to, co jest nam potrzebne, by odnieść sukces. To wymaga zdolności pojmowania i głębokiego, skupionego zrozumienia. Potrzebujemy nauczyć się, czego się uczyć i jak to robić".

Ponieważ większość ludzi doświadcza stałego bombardowania informacjami, poczynając od najmłodszych lat, coraz bardziej będąc wystawionymi na wpływ "ustawicznego trajkotu", który nieustannie przejmuje kontrolę nad naszymi umysłami, myślami, emocjami i działaniem, jesteśmy świadkami globalnej zmiany w podejściu do "sposobu", w jaki myślimy. Rezultaty nie są zadowalające - obojętnie, czy analizujemy dane pochodzące z Amerykańskiej Agencji Epidemiologicznej (CDC), Narodowego Instytutu Zdrowia Psychicznego (NIMH) czy Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) lub jakiejkolwiek innej organizacji skutecznie badającej epidemiologiczny w swym charakterze spadek ogólnej jakości naszego zdrowia psychicznego - łącznie z obserwowanym epidemicznym wzrostem w zakresie występowania neurofizjologicznie destrukcyjnych zaburzeń.

Jak skutecznie uciszyć ów wyczerpujący, negatywistyczny, napędzany lękiem i nieustanny trajkot umysłowy? W tej książce otrzymujemy przesłanie praktycznej nadziei na to, iż oparty na naukowych założeniach, praktycznie zastosowany i możliwy do zrealizowania program działania znajduje się w naszych rękach.

Każdy rozdział omawiający ważny rodzaj nastawienia naszego umysłu jest empatycznie pozytywny i praktyczny, a związane z nim "wskazówki uaktywnienia" go sprowadzają informację do praktycznego zastosowania w kilku prostych krokach, co ostatecznie może sprowokować realny sukces, widoczny w zmianach w życiu.

Mając owo podstawowe zrozumienie naszego unikalnego sposobu myślenia, odczuwania i podejmowania decyzji, poddane refleksji w obrębie naszego nastawienia, "unikalnego" sposobu myślenia, możemy przejawiać je poprzez nasze indywidualne obdarowanie, które precyzujemy przy pomocy Profilu Daru, nieocenionego narzędzia, pomagającego zrozumieć siedem modułów myślenia. Poprzez to otrzymujemy empiryczne wyjaśnienie naszych cykli myślowych.

A na samym końcu książki znajduje się lista polecanej literatury (uważam, że to jeden z najważniejszych elementów każdej książki dr Leaf). Ta część, często przeoczana przez czytelników, ma niezwykłą wartość. Dokumentuje bowiem założenia naukowe, podstawy dowodowe i trzeźwą mądrość wszystkich dzieł dr Leaf - a także służy jako obszerna bibliografia i źródło wielu odnośników.

Każdy rozdział i każda część książki Myśl, ucz się, odnoś sukcesy czeka na czytelników pragnących zanurkować głębiej w życie uwolnionego, pełnego pokoju i zdrowego umysłu.

Robert P. Turner, neurolog

Przypisy

Prolog

Wprowadzenie: Odnosisz sukces czy walczysz o przetrwanie?

Rozdział 1 Myśl, ucz się i odnoś sukcesy

Rozdział 2 Nastawienie myśliciela

Rozdział 3 Nastawienie na kontrolowanie myślenia

Rozdział 4 Nastawienie na dbałość o słowa

Rozdział 5 Nastawienie na kontrolowanie emocji

Rozdział 6 Nastawienie na przebaczenie

Rozdział 7 Nastawienie na szczęście

Rozdział 8 Nastawienie świadome czasu

Rozdział 9 Nastawienie na możliwości

Rozdział 10 Nastawienie na wdzięczność

Rozdział 11 Nastawienie na wspólnotę

Rozdział 12 Nastawienie na wsparcie

Rozdział 13 Nastawienie na zdrowy stres

Rozdział 14 Nastawienie na oczekiwania

Rozdział 15 Nastawienie woli

Rozdział 16 Nastawienie duchowe

Rozdział 17 Po co nam Profil Daru?

Rozdział 18 Profil Daru

Rozdział 19 Charakterystyka siedmiu modułów

Rozdział 20 Na czym polega uczenie się?

Rozdział 21 Czym jest pamięć?

Rozdział 22 Geodezyjny Model Przetwarzania Informacji

Polecana literatura

W niniejszej książce przedstawiam szerokie spektrum informacji, płynące z lat czytania obszernej literatury, prowadzenia badań oraz pracy z klientami w mojej praktyce lekarskiej, w szkołach i w firmach.

Gdybym miała zawrzeć wszystkie cytaty, z których korzystałam w ciągu ostatnich trzydziestu lat, powstałaby z tego druga książka! Ponieważ ta pozycja jest przeznaczona dla zwykłego czytelnika, podaję niżej źródła, które miały wpływ na mój sposób myślenia. Chcę, aby było to pomocne w przekazaniu tego, o czym traktuje ta książka.

Lista pozycji poniżej to niekoniecznie zwykła bibliografia, o ile bardziej zalecana literatura - zestawienie moich ulubionych książek, artykułów naukowych i innych źródeł, z których korzystałam przez lata i wciąż do nich wracam. Mam nadzieję, że polubisz te pozycje tak samo jak ja!

Adams, H. B., and B. Wallace. "A Model for Curriculum Development: TASC", Gifted Education International 7 (1991): 194-213.

Alavi, A., and L. J. Hirsch. "Studies of Central Nervous System Disorders with Single Photon Emission Computed Tomography and Positron Emission Tomography: Evolution Over the Past 2 Decades", Seminars in Nuclear Medicine 21, no. 1 (January 1991): 51-58.

Alesandrini, K. L. "Imagery: Eliciting Strategies and Meaningful Learning", Journal of Educational Psychology 62 (1982): 526-30.

Allport, D. A. "Patterns and Actions: Cognitive Mechanisms and Content Specific", in Cognitive Psychology: New Directions, edited by G. L. Claxton. London: Routledge & Kegan Paul, 1980.

Amen, D. G. Change Your Brain, Change Your Life. New York: Three Rivers Press, 1998.

Magnificent Mind at Any Age. New York: Harmony Books, 2008.

Amend, A. E. "Defining and Demystifying Baroque, Classic and Romantic Music", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 14, no. 2 (1989): 91-112.

Amua-Quarshie, P. "Basalo-Cortical Interactions: The Role of the Basal Forebrain in Attention and Alzheimer's Disease", Unpublished Mas­ter's thesis. Newark: Rutgers University, 2009.

Anastasi, M. W., and A. B. Newberg. "A Preliminary Study of the Acute Effects of Religious Ritual on Anxiety", The Journal of Alternative and Complementary Medicine 14, no. 2 (March 2008): 163-65. doi:10.1089/acm.2007.0675.

Anderson, J. R. Cognitive Psychology and Its Complications. 2nd ed. New York: W. H. Freeman, 1985.

Arnheim, R. "Visual Thinking in Education", in The Potential of Fantasy and Imagination, edited by A. Sheikll and J. Shaffer, 215-25. New York: Brandon House, 1979.

Atkins, R. C. Dr. Atkins Health Revolution. Boston: Houghton Mifflin Company, 1990. Dr. Atkins New Diet Revolution. London: Ebury Press, 2003. New Diet Cook Book. London: Ebury Press, 2003.

Bach-y-Rita, P., et al. "Vision Substitution by Tactile Image Projection", Nature 221, no. 5184 (1969): 963-64.

Bancroft, W. J. "Accelerated Learning Techniques for the Foreign Lan-guage Classroom", Per Linguam 1, no. 2 (1985): 20-24.

Barker, J. A. Discovering the Future: The Business of Paradigms. Minneapolis: ILI Press, 1986.

Bartlett, F. C. Remembering: A Study in Experimental and Social Psychology. Cambridge, UK: Cambridge, 1932.

Baxter, R., S. B. Cohen, and M. Ylvisaker. "Comprehensive Cognitive As-sessment", in Head Injury Rehabilitation: Children and Adolescents, edited by M. Ylvisaker, 247-75. San Diego: College-Hill Press, 1985.

Beauregard, M., and D. O'Leary. The Spiritual Brain. New York: Harper Collins, 2007.

Bereiter, L. "Toward a Solution of the Learning Paradox", Review of Educational Research 55 (1985): 201-25.

Berninger, V., A. Chen, and R. Abbot. "A Test of the Multiple Connections Model of Reading Acquisition", International Journal of Neuro-science 42 (1988): 283-95.

Bishop, J. H. "Why the Apathy in American High Schools?", Educational Researcher 18, no. 1 (1989): 6-10.

Block, N., and G. Dworkin. The I.Q. Controversy. New York: Pantheon, 1976.

Bloom, B. S. "The Z Sigma Problem: The Search for Methods of Group Instruction as Effective as One-to-One Tutoring", Educational Re­searcher 13, no. 6 (1984): 4-16.

Bloom, F. E., ed. The Best of the Brain from Scientific American: Mind, Matter and Tomorrow's Brain. New York: Dana Press, 2007.

Bloom, F. E., et al., eds. The Dana Guide to Brain Health. New York: Dana Press, 2003.

Bloom, L., and M. Lahey. Language Development and Language Disorders. Mississauga, ON, Canada: Wiley & Sons, 1978.

Boller, K., and C. Rovee-Collier. "Contextual Coding and Recording of Infants' Memories", Journal of Experimental Child Psychology 53, no. 1 (1992): 1-23.

Borkowski, J. G., W. Schneider, and M. Pressley. "The Challenges of Teaching Good Information Processing to the Learning Disabled Student", International Journal of Disability, Development and Education 3, no. 3 (1989): 169-85.

Botha, L. "SALT in Practice: A Report on Progress", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 10, no. 3 (1985): 197-99.

Botkin, J. W., M. Elmandjra, and M. Malitza. No Limits to Learning: Bridging the Human Gap; A Report to the Club of Rome. New York: Pergamon Press, 1979.

Boyle, P. "Having a Higher Purpose in Life Reduces Risk of Death Among Older Adults", (e)Science News (June 15, 2009). http://escience news.com/articles/2009/06/15/having.a.higher.purpose.life.reduces.risk.death.among.older.adults.

"Brain and Mind Symposium", Columbia University (2004). http://c250. columbia.edu/c250_events/symposia/brain_mind/brain_mind_vid _archive.html.

Bransford, J. D. Human Cognition. Belmont, CA: Wadsworth, 1979.

Braten, I. "Vygotsky as Precursor to Metacognitive Theory, II: Vygotsky as Metacognitivist", Scandinavian Journal of Educational Research 35, no. 4 (1991): 305-20.

Braun, A. "The New Neuropsychology of Sleep Commentary", Neuro-Psychoanalysis 1 (1999): 196-201.

Briggs, M. H. "Team Talk: Communication Skills for Early Intervention Teams", Journal of Childhood Communication Disorders 15, no. 1 (1993): 33-40.

Broadbent, D. E. Perception and Communication. London: Pergamon Press, 1958.

Brown, A. L. "Knowing When, Where and How to Remember: A Problem of Meta-Cognition", in Advances in Instructional Psychology, edited by R. Glaser. Hillsdale, NJ: Lawrence/Erlbaum, 1978.

Bunker, V. J., W. M. McBurnett, and D. L. Fenimore. "Integrating Language Intervention throughout the School Community", Journal of Childhood Communication Disorders 11, no. 1 (1987): 185-92.

Buzan, T. Head First. London: Thorsons, 2000.Use Both Sides of Your Brain. New York: Plume, 1991.

Buzan, T., and T. Dixon. The Evolving Brain. Exeter, UK: Wheaten & Co., 1976.

Buzan, T., and R. Keene. The Age Heresy. London: Ebury Press, 1996.

Bynum, J. Matters of the Heart. Lake Mary, FL: Charisma House, 2002.

Byron, R. Behavior in Organizations: Understanding and Managing the Human Side of Work. 2nd ed. Boston: Allyn & Bacon, 1986.

Byron, R., and D. Byrne. Social Psychology: Understanding Human Interaction. 4th ed. Boston: Allyn & Bacon, 1984.

Calvin, W., and G. Ojemann. Conversations with Neil's Brain. Reading, MA: Addison-Wesley, 1994.

Campbell, B., L. Campbell, and D. Dickinson. "Teaching and Learning through Multiple Intelligences", Seattle: New Horizons for Learning, 1992.

Campione, J. C., A. L. Brown, and N. R. Bryant. "Individual Differences­ in Learning and Memory", in Human Abilities: An Information Processing Approach, edited by R. J. Sternberg, 103-26. New York: West Freeman, 1985.

Capra, F. "The Turning Point: A New Vision of Reality", The Futurist16, no. 6 (1982): 19-24.

Caskey, O. "Accelerating Concept Formation", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 11, no. 3 (1986): 137-45.

Chi, M. "Interactive Roles of Knowledge and Strategies in the Develop-ment of Organized Sorting and Recall", in Thinking and Learning Skills 2. Edited by S. F. Chipman, J. W. Segal, and R. Glaser. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum, 1985.

Childre, D., and H. Martin. The Heartmath Solution. San Francisco: HarperCollins, 1999.

Clancey, W. "Why Today's Computers Don't Learn the Way People Do", Paper presented at the Annual Meeting of the American Educational Research Association. Boston, MA, 1990.

Clark, A. J. "Forgiveness: A Neurological Model", Medical Hypotheses65 (2005): 649-54.

Colbert, D. The Bible Cure for Memory Loss. Lake Mary, FL: Siloam Press, 2001. Deadly Emotions: Understand the Mind-Body-Spirit Connection that Can Heal or Destroy You. Nashville: Thomas Nelson, 2003.

Concise Oxford Dictionary. 9th ed. Oxford: Oxford University Press, 1995.

Cook, N. D. "Colossal Inhibition: The Key to the Brain Code", Behavioral Science 29 (1984): 98-110.

Costa, A. L. "Mediating the Metacognitive", Educational Leadership 42, no. 3 (1984): 57-62.

Cousins, N. "Anatomy of an Illness as Perceived by the Patient", New England Journal of Medicine 295 (1976): 1458-63. Anatomy of an Illness as Perceived by the Patient. New York: Bantam, 1981.

Crick, F. The Astonishing Hypothesis: The Scientific Search for the Soul.New York: Charles Scribner & Sons, 1979.

Crick, F. H. C. "Thinking about the Brain", Scientific American 241, no.3 (1981): 228-49.

Cromie, William J. "Aging Brains Lose Less Than Thought", Harvard University Gazette (October 3, 1996). https://news.harvard.edu/gazette /1996/10.03/AgingBrainsLose.html.

Damasio, A. R. The Feeling of What Happens: Body and Motion in the Making of Consciousness. New York: Harcourt Brace, 1999.

Damico, J. S. "Addressing Language Concerns in the Schools: The SLP as Consultant", Journal of Childhood Communication Disorders 11, no. 1 (1987): 17-40.

Dartigues, J. F. "Use It or Lose It", Omni (February 1994): 34.

De Andrade, L. M. "Intelligence's Secret: The Limbic System and How to Mobilize It Through Suggestopedy", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 11, no. 2 (1986): 103-13.

De Capdevielle, B. "An Overview of Project Intelligence", Per Linguam 2, no. 2 (1986): 31-38.

Decety, J., and J. Grezes. "The Power of Simulation: Imagining One's Own and Others' Behavior", Brain Research 1079 (2006): 4-14.

Decety, J., and P. L. Jackson. "A Social Neuroscience Perspective of Empathy", Current Directions in Psychological Science 15 (2006): 54-58.

Derry, S. J. "Remediating Academic Difficulties through Strategy Train­ing: The Acquisition of Useful Knowledge", Remedial and Special Education 11, no. 6 (1990): 19-31.

Dhority, L. The ACT Approach: The Artful Use of Suggestion for Inte-grative Learning. Bremen, West Germany: PLS Verlag GmbH, Ander­Weide, 1991.

Diamond, M. Enriching Heredity: The Impact of the Environment on the Brain. New York: Free Press, 1988.

Diamond, M., and J. Hopson. "How to Nurture Your Child's Intelligence, Creativity and Healthy Emotions from Birth through Adolescence", in Magic Trees of the Mind: How to Nurture Your Child's Intelligence, Creativity and Healthy Emotions from Birth through Adolescence. New York: Penguin, 1999.

Diamond, M., A. Scheibel, G. Murphy, Jr., and T. Harvey. "On the Brain of a Scientist: Albert Einstein", Experimental Neurology 88, no. 1 (1985): 198-204.

Diamond, S., and J. Beaumont, eds. Hemisphere Function in the Human Brain. New York: Halstead, 1977, 264-78.

Dienstbier, R. "Periodic Adrenaline Arousal Boosts Health Coping", Brain-Mind Bulletin 14, no. 9a (1989).

Dispenza, J. Evolve Your Brain: The Science of Changing Your Brain.

Deerfield Beach, FL: Health Communications, 2007.

Dobson, J. How to Build Confidence in Your Child. London: Hodder & Stoughton, 1997.

Doidge, N. The Brain That Changes Itself: Stories of Personal Triumph from the Frontiers of Brain Science. New York: Penguin, 2007.

Duncan, J., et al. "A Neural Basis for General Intelligence", Science 289 (2000): 457-60.

Edelman, G. M., and V. B. Mountcastle, eds. The Mindful Brain. Cam-bridge, MA: MIT Press, 1978.

Edelman, G. M., and G. Tononi. A Universe of Consciousness: How Matter Becomes Imagination. New York: Basic Books, 2000.

Edmonds, M. "How Albert Einstein's Brain Worked", HowStuffWorks (accessed December 15, 2016). http://health.howstuffworks.com/ei nsteins-brain1.htm.

Edwards, B. Drawing on the Right Side of the Brain. Los Angeles: J. P.Torcher, 1979.

Einstein, A. Albert Einstein, the Human Side: New Glimpses from His Archives. Edited by Helen Dukas and Banesh Hoffmann. Princeton, NJ: Princeton University Press, 1979.

Eisenburger, N. "Understanding the Moderators of Physical and Emo-tional Pain: A Neural Systems-Based Approach", Psychological In-quiry 19 (2008): 189-95.

Entwistle, N. "Motivational Factors in Students' Approaches in Learning­", in Learning Strategies and Learning Styles, edited by R. R. Schmeck, 21-51. New York: Plenum, 1988.

Entwistle, N. J., and P. Ramsdon. Understanding Student Learning. Lon-don: Croom Helm, 1983.

Eriksen, C. W., and J. Botella. "Filtering Versus Parallel Processing in RSVP Tasks", Perception and Psychophysics 51, no. 4 (1992): 334-43.

Erskine, R. "A Suggestopedic Math Project Using Non Learning Disabled Students", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teach­ing 11, no. 4 (1986): 225-47.

Farah, M. J., et al. "Brain Activity Underlying Visual Imagery: Event Related Potentials during Mental Image Generation", Journal of Cog­nitive Neuroscience 1 (1990): 302-16.

Faure, C. Learning to Be: The World of Education Today and Tomorrow.Paris: UNESCO, 1972.

Feldman, D. Beyond Universals in Cognitive Development. Norwood, NJ: Ablex Publishers, 1980.

Feuerstein, R. Instrumental Enrichment: An Intervention Program for Cognitive Modifiability. Baltimore: University Park Press, 1980.

Feuerstein, R., M. Jensen, S. Roniel, and N. Shachor. "Learning Poten-tial Assessment", Assessment of Exceptional Children. Philadelphia: Haworth Press, 1986.

Flavell, J. H. "Metacognitive Development", in Structural/Process The-ories of Complete Human Behaviour, edited by J. M. Scandura and C. J. Brainerd. Amsterdam: Sijthoff & Noordoff, 1978.

Flavell, P. The Developmental Psychology of Jean Piaget. New York: Basic Books, 1963.

Fodor, J. The Modularity of Mind. Cambridge, MA: MIT/Bradford, 1983.

Fountain, D. God, Medicine, and Miracles: The Spiritual Factors in Heal­ing. New York: Random House, 2000.

Frassinelli, L., K. Superior, and J. Meyers. "A Consultation Model for Speech and Language Intervention", American Speech-Language-Hearing Association 25, no. 4 (1983): 25-30.

Freeman, W. J. Societies of Brains: A Study in the Neuroscience of Love and Hate. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum, 1995.

Fuster, J. M. The Prefrontal Cortex. 4th ed. London: Academic Press, 2008.

Galaburda, A. "Albert Einstein's Brain", Lancet 354 (1999): 182.

Galton, F. Inquiries into Human Faculty and Its Development. London: L. M. Dent, 1907.

Gardner, H. Frames of Mind. New York: Basic Books, 1985. The Quest for Mind: Piaget, Levi-Strauss, and the Structuralist Movement. Chicago: University of Chicago Press, 1981.

Gardner, H., and D. P. Wolfe. "Waves and Streams of Symbolization", in The Acquisition of Symbolic Skills, edited by D. Rogers and J. A. Slabada. London: Plenum Press, 1983.

Gazzaniga, M. S. Handbook of Neuropsychology. New York: Plenum, 1977.ed. The New Cognitive Neurosciences. Cambridge, MA: MIT/ Bradford, 2004.

Gelb, M. Present Yourself. Los Angeles: Jalmar Press, 1988.

Gerber, A. "Collaboration Between SLP's and Educators: A Continuity Education Process", Journal of Childhood Communication Disorders 11, no. 1-2 (1987): 107-25.

"Ghost in Your Genes", Nova. Produced and directed by Sarah Holt and Nigel Paterson. BBC, 2006. http://www.pbs.org/wgbh/nova/genes/.

Glaser, R. Adaptive Education: Individual Diversity and Learning. New York: Holt, Rinehart and Winston, 1977.

Glasser, M. D. Control Theory in the Classroom. New York: Harper & Row, 1986.

Goldberg, E., and L. D. Costa. "Hemisphere Differences in the Acquisition and Use of Descriptive Systems", Brain and Language 14 (1981): 144-73.

Golden, F. "Albert Einstein: Person of the Century", Time (December 31, 1999). http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,99 3017,00.html.

Gould, S. The Mismeasure of Man. New York: W. W. Norton, 1981. Griffiths, D. E. "Behavioural Science and Educational Administration", 63rd Yearbook of the National Society for the Study of Education.

Chicago: National Society for the Study of Education, 1964.

Gungor, E. There Is More to the Secret. Nashville: Thomas Nelson, 2007.

Guyton, A. C., and J. E. Halle. Textbook of Medical Physiology. 9th ed. Philadelphia: W. D. Saunders, 2006.

Haber, R. N. "The Power of Visual Perceiving", Journal of Mental Ima-gery 5 (1981): 1-40.

Halpern, S., and L. Savary. Sound Health: The Music and Sounds That Make Us Whole. San Francisco: Harper & Row, 1985.

Hand, J. D. "The Brain and Accelerative Learning", Per Linguam 2, no.2 (1986): 2-14.

Hand, J. D., and B. L. Stein. "The Brain and Accelerative Learning, Part II: The Brain and Its Functions", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 11, no. 3 (1986): 149-63.

Harrell, K. D. Attitude Is Everything: A Tune-up to Enhance Your Life.Dubuque, IA: Kendall/Hunt Publishing, 1995.

Harrison, C. J. "Metacognition and Motivation", Reading Improvement 28, no. 1 (1993): 35-39.

Hart, L. Human Brain and Human Learning. New York: Longman, 1983. Hatton, G. I. "Function-Related Plasticity in the Hypothalamus", Annual Review of Neuroscience 20 (1997): 375-97.

Hawkins, D. B. When Life Makes You Nervous: New and Effective Treatments for Anxiety. Colorado Springs: Cook Communications, 2001.

Healy, J. "Why Kids Can't Think", Bottom Line Personal 13, no. 8 (1992): 1-3.

Hinton, G. E., and J. A. Anderson. Parallel Models of Associate Memory.

Hillsdale, NJ: Erlbaum, 1981.

Hobson, J. A. Dreaming: An Introduction to the Science of Sleep. New York: Oxford University Press, 2002.

Hochberg, L. R., et al. "Neuronal Ensemble Control of Prosthetic De-vices by a Human with Tetraplegia", Nature 442, no. 7099 (2006): 164-71.

Holden, C. "Child Development: Small Refugees Suffer the Effects of Early Neglect", Science 305 (1996): 1076-77.

Holford, P. The 30-Day Fat Burner Diet. London: Piatkus, 1999.The Optimum Nutrition Bible. London: Piatkus, 1997. Optimum Nutrition for the Mind. London: Piatkus, 2003.

Holt, J. How Children Fail. New York: Pitman, 1964.

Horstman, J. The Scientific American Day in the Life of Your Brain. San Francisco: Jossey-Bass, 2009.

Hubel, D. H. "The Brain", Scientific American 24, no. 13 (1979): 45-53.Hunter, C., and F. Hunter. Laugh Yourself Healthy. Lake Mary, FL: Christian Life, 2008.

Hyden, H. "The Differentiation of Brain Cell Protein, Learning and Memory", Biosystems 8, no. 4 (1977): 22-30.

Hyman, S. E. "Addiction: A Disease of Learning and Memory", American Journal of Psychiatry 162 (2005): 1414-22.

Iaccino, J. Left Brain-Right Brain Differences: Inquiries, Evidence and New Approaches. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum, 1993.

Iran-Nejad, A. "Active and Dynamic Self-Regulation of Learning Pro-cesses", Review of Educational Research 60, no. 4 (1990): 573-602."Associative & Nonassociative Schema Theories of Learning", Bulletin of the Psychonomic Society 27 (1989): 1-4. "The Schema: A Long-Term Memory Structure of a Transient Functional Pattern", in Understanding Reader Is Understanding, edited by R. J. Teireny, P. Anders, and J. N. Mitchell, 109-28. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum, 1987.

Iran-Nejad, A., and B. Chissom. "Active and Dynamic Sources of Self-Regulation", Paper presented at the Annual Meeting of the American Psychological Association. Atlanta, GA, 1988.

Iran-Nejad, A., and A. Ortony. "A Biofunctional Model of Distributed Mental Content, Mental Structures, Awareness and Attention", The Journal of Mind and Behaviour 5 (1984): 171-210.

Iran-Nejad, A., A. Ortony, and R. K. Rittenhouse. "The Comprehension of Metaphonical Uses of English by Deaf Children", American Speech-Language Association 24 (1989): 551-56.

Jacobs, B., M. Schall, and A. B. Scheibel. "A Quantitative Dendritic Analysis of Wernickes Area in Humans: Gender, Hemispheric and Environmental Factors", Journal of Comparative Neurology 327, no. 1 (1993): 97-111.

Jacobs, B. L., et al. "Depression and the Birth and Death of Brain Cells", American Scientist 88, no. 4 (2000): 340-46.

Jensen, A. Bias in Mental Testing. New York: Free Press, 1980.

Jensen, E. Brain-Based Learning and Teaching. South Africa: Process Graphix, 1995.

Johnson, D. W., R. T. Johnson, and E. Holubec. Circles of Learning: Cooperation in the Classroom. Edina, MN: Interaction Book Com-pany, 1986.

Johnson, J. M. "A Case History of Professional Evolution from SLP to Communication Instructor", Journal of Childhood Communication Disorders 11, no. 4 (1987): 225-34.

Jorgensen, C. C., and W. Kintsch. "The Role of Imagery in the Evaluation of Sentences", Cognitive Psychology 4 (1973): 110-16.

Jouvet, M. "Working on a Dream", Nature Neuroscience 12 (2009): 811. Kagan, A., and M. Saling. An Introduction to Luria's Aphasiology The-ory and Application. Johannesburg, South Africa: Witwatersrand University Press, 1988.

Kalivas, P. W., and N. D. Volkow. "The Neural Basis of Addiction: A Pa-thology of Motivation and Choice", American Journal of Psychiatry 162 (2005): 1403-13.

Kandel, E. R. In Search of Memory: The Emergence of a New Science of Mind. New York: W. W. Norton, 2006. "The Molecular Biology of Memory Storage: A Dialog Between Genes and Synapses", Nobel Lecture, December 8, 2000. http://nobe lprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2000/kandel-lecture.pdf. "A New Intellectual Framework for Psychiatry", American Journal of Psychiatry 155, no. 4 (1998): 457-69.

Kandel, E. R., J. H. Schwartz, and T. M. Jessell, eds. Principles of Neural Science. 4th ed. New York: McGraw-Hill, 2000.

Kane, D. "How Your Brain Handles Love and Pain", NBCNews.com, February 19, 2004. http://www.msnbc.msn.com/id/4313263.

Kaniels, S., and R. Feuerstein. "Special Needs of Children with Learning Difficulties", Oxford Review of Education 15, no. 2 (1989): 165-79.

Kaplan-Solms, K., and M. Solms. Clinical Studies in Neuro-Psycho­analysis. New York: Karnac, 2002.

Kazdin, A. E. "Covert Modelling, Imagery Assessment and Assertive Beha-viour", Journal of Consulting and Clinical Psychology 43 (1975): 716-24.

Kimura, D. "The Asymmetry of the Human Brain" Scientific American 228, no. 3 (1973): 70-80.

---. "Sex Differences in the Brain", Scientific American 267, no. 3 (September 1992): 119-25.

King, D. F., and K. S. Goodman. "Whole Language Learning, Cherish­ ing Learners and Their Language", Language, Speech and Hearing Sciences in Schools 21 (1990): 221-29.

Kintsch, W. "Learning from Text, Levels of Comprehension, or Why Anyone Would Read a Story Anyway?", Poetics 9 (1980): 87-98.

Kline, P. Everyday Genius. Arlington, VA: Great Ocean Publishers, 1990. Kluger, J. "The Biology of Belief", Time, February 12, 2009. http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,1879179,00.html. Knowles, M. The Adult Learner: A Neglected Species. Houston: Gulf Publishing Company, 1990.

Kopp, M. S., and J. Rethelyi. "Where Psychology Meets Physiology: Chronic Stress and Premature Mortality-The Central-Eastern Eu-ropean Health Paradox", Brain Research Bulletin 62 (2004): 351-67.

Kosslyn, S. M., and O. Koenig. Wet Mind: The New Cognitive Neuroscience. New York: Free Press, 1995.

Kruszelnicki, Karl S. "Einstein Failed School", ABC Science (June 23, 2004). http://www.abc.net.au/science/articles/2004/06/23/1115185.htm.

Kubzansky, L. D., et al. "Is Worrying Bad for Your Heart? A Prospective Study of Worry and Coronary Heart Disease in the Normative Aging Study", Circulation 94 (1997): 818-24.

LaHaye, T., and D. Noebel. Mind Siege: The Battle for Truth in the New Millennium. Nashville: Word Publishing, 2000.

Larsson, G., and B. Starrin. "Effect of Relaxation Training on Verbal Ability, Sequential Thinking, and Spatial Ability", Journal of the Society of Accelerative Learning and Teaching 13, no. 2 (1988): 147-59.

Lazar, C. "A Review and Appraisal of Current Information on Speech/ Language Alternative Service Delivery Models in Schools", Communiphon 308 (1994): 8-11.

Lazar, S. W., and C. E. Kerr. "Meditation Experience Is Associated with Increased Cortical Thickness", NeuroReport 16, no. 17 (2005): 189-97.

Lea, L. Wisdom: Don't Live Life without It. Guilford, Surrey, UK: High­land Books, 1980.

Leaf, C. M. "An Altered Perception of Learning: Geodesic Learning",

Therapy Africa 1 (October 1997): 7.

---. "An Altered Perception of Learning: Geodesic Learning: Part 2", Therapy Africa 2, no. 1 (January/February 1998): 4.

"The Development of a Model for Geodesic Learning: The Geodesic Information Processing Model", The South African Journal of Communication Disorders 44 (1997): 53-70.

"Evaluation and Remediation of High School Children's Problems Using the Mind Mapping Therapeutic Approach", Remedial Teaching 7/8 (September 1992).

"The Mind Mapping Approach (MMA): Open the Door to Your Brain Power: Learn How to Learn", Transvaal Association of Educators Journal (TAT), 1993.

"The Mind Mapping Approach: A Model and Framework for Geodesic Learning", Unpublished DPhil dissertation, University of Pretoria, South Africa, 1997.

---. "Mind Mapping as a Therapeutic Intervention Technique", Un-published workshop manual, 1985.

---. "Mind Mapping as a Therapeutic Technique", Communiphon 296 (1989): 11-15. South African Speech-Language-Hearing Association.

---. "Mind Mapping: A Therapeutic Technique for Closed Head In-jury", Master's dissertation, University of Pretoria, South Africa, 1990.

---. "The Move from Institution Based Rehabilitation (IBR) to Com-munity Based Rehabilitation (CBR): A Paradigm Shift", Therapy Africa 1 (August 1997): 4.

---. Switch On Your Brain: Understand Your Unique Intelligence Profile and Maximize Your Potential. Cape Town, South Africa: Tafelberg, 2005.

---. "Teaching Children to Make the Most of Their Minds: Mind Mapping", Journal for Technical and Vocational Education in South Africa 121 (1990): 11-13.

---. Who Switched Off My Brain? Controlling Toxic Thoughts and Emotions. Revised edition. Dallas: Inprov, 2009.

---. Who Switched Off My Brain? Controlling Toxic Thoughts and Emotions. DVD series. Johannesburg, South Africa: Switch on Your Brain, 2007.

Leaf, C. M., M. Copeland, and J. Maccaro. Your Body His Temple: God's 233 Plan for Achieving Emotional Wholeness. DVD series. Dallas: Life Outreach International, 2007.

Leaf, C. M., I. C. Uys, and B. Louw. "An Alternative Non-Traditional Approach to Learning: The Metacognitive-Mapping Approach", The South African Journal of Communication Disorders 45 (1998): 87-102.

"The Development of a Model for Geodesic Learning: The Geodesic Information Processing Model", The South African Journal of Communication Disorders 44 (1997): 53-70.

"The Mind Mapping Approach (MMA): A Culture and Language-Free Technique", The South African Journal of Communication Dis­orders 40 (1992): 35-43.

LeDoux, J. Synaptic Self: How Our Brains Become Who We Are. New York: Viking, 2002.

Leedy, P. D. Practical Research: Planning and Design. New York: Macmillan, 1989.

Lehmann, E. L. Non-Parametric: Statistical Methods Based on Ranks. Oxford: Holden-Day, 1975.

Lepore, F. E. "Dissecting Genius: Einstein's Brain and the Search for the Neural Basis of Intellect", Cerebrum. January 2001. http://www.dana.org/news/cerebrum/detail.aspx?id=3032.

Leuchter, A. F., et al. "Changes in Brain Function of Depressed Subject during Treatment with Placebo", American Journal of Psychiatry 159, no. 1 (2002): 122-29.

Levy, J. "Research Synthesis on Right and Left Hemispheres: We Think with Both Sides of the Brain", Educational Leadership 40, no. 4 (1983): 66-71.

Lewis, R. "Report Back on the Workshop: Speech/Language/Hearing Therapy in Transition", Communiphon 308 (1994): 6-7.

Liebertz, C. "Want Clear Thinking? Relax", Scientific American, October 2005. http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=want-clear-t hinking-relax&page=2.

Lipton, B. The Biology of Belief: Unleashing the Power of Consciousness, Matter and Miracles. Santa Cruz, CA: Mountain of Love Productions, 2008.

Lipton, B. H., et al. "Microvessel Endothelial Cell Transdifferentiation: Phenotypic Characterization", Differentiation 46 (1991): 117-33.

Lozanov, G. Suggestology and Outlines of Suggestopedy. New York: Gordon and Breach Science Publishers, 1978.

Lozanov, G., and G. Gateva. The Foreign Language Educator's Suggestopae­ dic Manual. New York: Gordon and Breach Science Publishers, 1989.

Luria, A. R. Higher Cortical Functions in Man. 2nd ed. New York: Basic Books, 1980.

Lutz, K. A., and J. W. Rigney. The Memory Book. New York: Skin and Day, 1977.

MacLean, P. "A Mind of Three Minds: Educating the Triune Brain", in 77th Yearbook of the National Society for the Study of Education, 308-42. Chicago: University of Chicago Press, 1978.

Marvin, C. A. "Consultation Services: Changing Roles for the SLPs", Journal of Childhood Communication Disrders 11, no. 1 (1987): 1-15.

Maslow, A. H. Motivation and Personality. New York: Harper & Row, 1970.

Mastropieri, M. A., and J. P. Bakken. "Applications of Metacognition", Remedial and Special Education 11, no. 6 (1990): 32-35.

Matheny, K. B., and J. McCarthy. Prescription for Stress. Oakland, CA: New Harbinger Publications, 2000.

McEwan, B. S. "Stress and Hippocampal Plasticity", Annual Review of Neuroscience 22 (1999): 105-22.

McEwan, B. S., and E. N. Lasley. The End of Stress as We Know It. Wash­ington, DC: National Academies Press, 2002.

McEwan, B. S., and T. Seeman. "Protective and Damaging Effects of Mediators of Stress: Elaborating and Testing the Concepts of Allostasis and Allostatic Load", Annals of the New York Academy of Sciences 896 (1999): 30-47.

McGaugh, J. L., and I. B. Intrioni-Collision. "Involvement of the Amygdaloidal Complex in Neuromodulatory Influences on Memory Storage", Neuroscience and Behavioral Reviews 14, no. 4 (1990): 425-31.

Merzenich, M. M. "Cortical Plasticity Contributing to Childhood De-velopment", in Mechanisms of Cognitive Development: Behavioral and Neural Perspectives, edited by J. L. McClelland and R. S. Siegler. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum, 2001.

Meyer, J. The Battlefield of the Mind. Nashville: Faith Words, 1995. Life without Strife: How God Can Heal and Restore Troubled Relationships. Lake Mary, FL: Charisma House, 2000.

Miller, G. A. "The Magical Number Seven, Plus or Minus Two: Some Limits on Our Capacity for Processing Information", Psychological Review 63 (1956): 81-97.

"Mind/Body Connection: How Emotions Affect Your Health", Family Doctor.org (May 2016). http://familydoctor.org/online/famdocen/ome/healthy/mental/782.html.

Mogilner, A., et al. "Somatosensory Cortical Plasticity in Adult Humans Revealed by Magneto Encephalography", Proceedings of the National Academy of Sciences 90, no. 8 (1993): 3593-97.

Montessori, M. The Absorbent Mind. Amsterdam: Clio Press, 1989.

Moscowitz, Clara. "Scientists Get First Image of Memory Being Made", Fox News (June 29, 2009). http://www.foxnews.com/story/0,2933,52 9187,00.html.

Nader, K., et al. "Fear Memories Require Protein Synthesis in the Amygdala for Reconsolidation after Retrieval", Nature 406, no. 6797 (2000): 722-26.

Nelson, A. "Imagery's Physiological Base: The Limbic System. A Review Paper", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 13, no. 4 (1988): 363-71.

Nelson, R., ed. Metacognition Core Readings. Needham Heights, MA: Allyn & Bacon, 1992.

Newberg, A., et al. Why God Won't Go Away: Brain Science and the Biology of Belief. New York: Ballantine, 2001.

Novak, J. D., and B. Gowin. Learning How to Learn. Cambridge, UK:

Cambridge University Press, 1984.

Nummela, R. M., and T. M. Rosengren. "Orchestration of Internal Processing", Journal for the Society of Accelerated Learning and Teaching 10, no. 2 (1985): 89-97.

Odendaal, M. S. "Needs Analysis of Higher Primary Educators in Kwa-Zulu", Per Linguam special issue, no. 1 (1985): 5-99.

Okebukola, P. A. "Attitudes of Educators Towards Concept Mapping and Vee-Diagramming as Metalearning Tools in Science and Mathe-matics", Educational Research 34, no. 3 (1992): 201-12.

O'Keefe, J., and L. Nadel. The Hippocampus as a Cognitive Map. New York: Oxford University Press, 1978.

Olivier, C. Let's Educate, Train and Learn Outcomes-Based. Pretoria, South Africa: Benedic, 1999.

Ornstein, R. The Right Mind. Orlando: Harcourt, Brace, 1997.

Ornstein, R. E. The Psychology of Consciousness. New York: Penguin, 1975.

Palincsar, A. S., and A. L. Brown. "Reciprocal Teaching of Comprehen-sion Fostering and Monitoring Activities", Cognition and Instruction 1 (1984): 117-75.

Palmer, L. L., M. Alexander, and N. Ellis. "Elementary School Achievement Results Following In-Service Training of an Entire School Staff in Accelerative Learning and Teaching: An Interim Report", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 14, no. 1 (1989): 55-79.

Paris, S. G., and P. Winograd. "Promoting Metacognition and Moti-vation of Exceptional Children", Remedial and Special Education 11, no. 6 (1990): 7-15.

Pascuale-Leone, A., and R. Hamilton. "The Metamodal Organization of the Brain", in Progress in Brain Research 134, edited by C. Casanova and P. Tito, 427-45. San Diego: Elsevier Science, 2001.

Paterniti, M. Driving Mr. Albert: A Trip across America with Einstein's Brain. New York: The Dial Press, 2000.

Perlemutter, D., and C. Coleman. The Better Brain Book. New York: Penguin, 2004.

Pert, C. B. Molecules of Emotion: Why You Feel the Way You Feel. London: Simon and Schuster, 1997.

Pert, C., et al. "Opiate Agonists and Antagonists Discriminated by Re-ceptor Binding in the Brain", Science 182 (1973): 1359-61.

Peters, T. Playing God? Genetic Determinism and Human Freedom. 2nd ed. New York: Routledge, 2003. "The Pleasure Centres Affected by Drugs", The Brain from Top to Bottom (accessed December 15, 2016). http://thebrain.mcgill.ca/flash/i/i_03 /i_03_cr/i_03_cr_par/i_03_cr_par.html.

Plotsky, P. M., and M. J. Meaney. "Early Postnatal Experience Alters Hypothalamic Corticotrophin-Releasing Factor (CRF) mRNA, Me-dian Eminence CRF Content and Stress-Induced Release in Adult Rats", Molecular Brain Research 18 (1993): 195-200.

"Power of Forgiveness-Forgive Others", Harvard Health Publications. Boston: Harvard Medical School, 2004, https://www.health.harvard.edu/press_releases/power_of_forgiveness.

Praag, A. F., et al. "Functional Neurogenesis in the Adult Hippocampus", Nature 415, no. 6875 (2002): 1030-34.

Pribram, K. H. Languages of the Brain. Monterey, CA: Brooks/Cole, 1971.

Pulvermuller, F. The Neuroscience of Language. Cambridge, UK: Cam-bridge University Press, 2002.

Rajechi, D. W. Attitudes: Themes and Advances. Sunderland, MA: Sinauer Associates, 1982.

Ramachandran, V. S., and S. Blakeslee. Phantoms in the Brain. New York: William Morrow, 1998.

Redding, R. E. "Metacognitive Instruction: Trainers Teaching Thinking Skills", Performance Improvement Quarterly 3, no. 1 (1990): 27-41. Restak, K. The Brain: The Last Frontier. New York: Doubleday, 1979. Restak, R. "Hemisphere Disconnection and Unity in Conscious Aware-ness", American Psychologist 23 (1988): 723-33.

Think Smart: A Neuroscientist's Prescription for Improving Your Brain Performance. New York: Riverhead, 2009. "Revised National Curriculum Statement Grades R-9", Policy document. Pretoria, South Africa: Department of Education, 2002.

Rizzolotti, G., and M. F. Destro. "Mirror Neurons", Scholarpedia 3, no.1 (2008): 2055. http://www.scholarpedia.org/article/Mirror_neurons.

Rogers, C. R. Freedom to Learn. Columbus: Merrill, 1969.

Roizen, M. F., and C. O. Mehmet. You: The Owner's Manual. New York: HarperCollins, 2008.

Rosenfield, I. The Invention of Memory. New York: Basic Books, 1988. Rosenzweig, E. S., C. A. Barnes, and B. L. McNaughton. "Making Room for New Memories", Nature Neuroscience 5, no. 1 (2002): 6-8. Rosenzweig, M. R., and E. L. Bennet. Neuronal Mechanisms of Learning and Memory. Cambridge, MA: MIT Press, 1976.

Rozin, P. "The Evolution of Intelligence and Access to the Cognitive Un-conscious", Progress in Psychobiology and Physiological Psychology 6 (1975): 245-80.

Russell, P. The Brain Book. London: Routledge and Kegan Paul, 1986. Rutherford, R., and K. Neethling. Am I Clever or Am I Stupid? Vander-bijlpark, South Africa: Carpe Diem Books, 2001.

Sagan, C. The Dragons of Eden. New York: Random House, 1977. Saloman, G. Interaction of Media, Cognition and Learning. San Francisco: Jossey-Bass, 1979.

Samples, R. E. "Learning with the Whole Brain", Human Behavior 4 (1975): 16-23.

Sapolsky, R. M. "Why Stress Is Bad for Your Brain", Science 273, no. 5276 (1996): 749-50.

Sarno, J. The Mind-Body Prescription. New York: Werner Books, 1999. Sarter, M., M. E. Hasselmo, J. P. Bruno, and B. Givens. "Unraveling the Attentional Functions of Cortical Cholinergic Inputs: Interactions Between Signal-Driven and Cognitive Modulation of Signal Detection", Brain Research Reviews 48, no. 1 (2005): 98-111.

Schallert, D. L. "The Significance of Knowledge: A Synthesis of Research Related to Schema Theory", in Reading Expository Material, edited by W. Otto and S. White, 13-48. New York: Academic, 1982.

Schneider, W., and R. M. Shiffrin. "Controlled and Automatic Information Processing: I: Detection, Search and Attention", Psychological Review 88 (1977): 1-66.

Schon, D. A. Beyond the Stable State. San Francisco: Jossey-Bass, 1971. Schory, M. E. "Whole Language and the Speech Language Pathologists", Language, Speech and Hearing Services in Schools 21 (1990): 206-11. Schuster, D. H. "A Critical Review of American Foreign Language Studies Using Suggestopaedia", Paper delivered at the Aimav Linguistic Conference, University of Nijmegen, Netherlands, 1985.

Schwartz, J. M., and S. Begley. The Mind and the Brain: Neuroplasticity and the Power of Mental Force. New York: Regan Books/Harper-Collins, 2002.

Scruggs, E., and J. Brigham. "The Challenges of Metacognitive In-struction", RASE 11, no. 6 (1987): 16-18.

Seaward, B. L. Health and Wellness Journal Workbook. Sudbury, MA: Jones and Bartlett, 1996.

Segerstrom, S. C., and G. E. Miller. "Psychological Stress and the Human Immune System: A Meta-Analytic Study of 30 Years of Inquiry", Psy-chological Bulletin 130, no. 4 (2004): 601-30.

Shapiro, R. B., V. G. Champagne, and D. De Costa. "The Speech-Language Pathologist: Consultant to the Classroom Educator", Reading Improvement 25, no. 1 (1988): 2-9.

Sheth, B. R. "Practice Makes Imperfect: Restorative Effects of Sleep on Motor Learning", Society for Neuroscience. Program 14-14 (2006).

Simon, C. S. "Out of the Broom Closet and into the Classroom: The Emerging SLP", Journal of Childhood Communication Disorders 11 nos. 1-2 (1987): 81-90.

Sizer, T. R. Horacel's Compromise: The Dilemma of the American High School. Boston: Houghton Mifflin, 1984.

Slabbert, J. "Metalearning as the Most Essential Aim in Education for All", Paper presented to faculty of education. University of Pretoria, South Africa, 1989.

Slife, B. D., J. Weiss, and T. Bell. "Separability of Metacognition and Cognition: Problem Solving in Learning Disabled and Regular Students", Journal of Educational Psychology 77, no. 4 (1985): 437-45.

Smith, A. Accelerated Learning in Practice. Stafford, UK: Network Edu-cational Press, 1999.

Solms, M. "Forebrain Mechanisms of Dreaming Are Activated from a Variety of Sources", Behavioral and Brain Sciences 23, no. 6 (2000): 1035-40, 1083-121.

Springer, S. P., and G. Deutsch. Left Brain, Right Brain. New York: W. H. Freeman & Company, 1998.

Stengel, R., ed. TIME Your Brain: A User's Guide. Des Moines, IA: TIME Books, 2009.

Stephan, K. M., et al. "Functional Anatomy of Mental Representation of Upper Extremity Movements in Healthy Subjects", Journal of Neu-rophysiology 73, no. 1 (1995): 373-86.

Sternberg, R. "The Nature of Mental Abilities", American Psychologist 34 (1979): 214-30.

Stickgold, R., et al. "Sleep, Learning, and Dreams: Offline Memory Re-processing", Science 294, no. 554 (2001): 1052-57.

Stickgold, R., and P. Wehrwein. "Health for Life: The Link between Sleep and Memory", Newsweek, April 17, 2009. http:/www.newsweek.com /id/194650. "Stress", Harvard Health Publications (accessed December 15, 2016). https:// www.health.harvard.edu/topic/stress.

Sylwester, R. "Research on Memory: Major Discoveries, Major Educational Challenges", Educational Leadership 42, no. 7 (1985): 69-75.

Tattershall, S. "Mission Impossible: Learning How a Classroom Works Before It's Too Late!", Journal of Childhood Communication Disorders 11, no. 1 (1987): 181-84.

Taub, E., et al. "Use of CI Therapy for Plegic Hands after Chronic Stroke", Presentation at the Society for Neuroscience. Washington, DC, 2005.

Taubes, G. Good Calories, Bad Calories: Fats, Carbs and the Contro-versial Science of Diet and Health. New York: Anchor Books, 2008.

Thembela, A. "Education for Blacks in South Africa: Issues, Problems and Perspectives", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 15, no. 12 (1990): 45-57.

Thurman, S. K., and A. H. Widerstrom. Infants and Young Children with Special Needs: A Developmental and Ecological Approach. 2nd ed. Baltimore: Paul H. Brookes, 1990.

Uys, I. C. "Single Case Experimental Designs: An Essential Service in Communicatively Disabled Care", The South African Journal of Com-munication Disorders 36 (1989): 53-59.

Van derVyver, D. W. "SALT in South Africa: Needs and Parameters", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 10, no. 3 (1985): 187-200.

Van derVyver, D. W., and B. de Capdeville. "Towards the Mountain: Characteristics and Implications of the South African UPPTRAIL Pilot Project", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 15, nos. 1-2 (1990): 59-74.

Vaughan, S. C. The Talking Cure: The Science behind Psychotherapy.New York: Grosset/Putnam, 1997.

Von Bertalanaffy, L. General Systems Theory. New York: Braziller, 1968. Vythilingam, M., and C. Heim. "Childhood Trauma Associated with Smaller Hippocampal Volume in Women with Major Depression", American Journal of Psychiatry 159, no. 12 (1968): 2072-80. Walker, M. P., and R. Stickgold. "Sleep, Memory and Plasticity", Annual Review of Psychology 57 (2006): 139-66.

Wark, D. M. "Using Imagery to Teach Study Skills", Journal of the So-ciety for Accelerative Learning and Teaching 11, no. 3 (1986): 203-20.

Waterland, R. A., and R. L. Jirtle. "Transposable Elements: Targets for Early Nutritional Effects on Epigenetic Gene Regulation", Molecular and Cellular Biology 23, no. 15 (2003): 5293-300.

Watters, E. "DNA Is Not Destiny: The New Science of Epigenetics", Dis­ cover, November, 2006. http://discovermagazine.com/2006/nov/cover.

Wenger, W. "An Example of Limbic Learning", Journal of the Society for Accelerative Learning and Teaching 10, no. 1 (1985): 51-68.

Wertsch, J. V. Culture, Communication and Cognitions: Vygotskian Per-spectives. Cambridge, UK: Cambridge University Press, 1985.

Wilson, R. S., et al. "Participation in Cognitively Stimulating Activities and Risk of Incident in Alzheimer's Disease", Journal of the American Medical Association 287, no. 6 (2002): 742-48.

Witelson, S. "The Brain Connection: The Corpus Callosum Is Larger in Left-Handers", Science 229 (1985): 665-68.

Witelson, S. F., D. L. Kigar, and T. Harvey. "The Exceptional Brain of Albert Einstein", Lancet 353 (1999): 2149-53.

Wright, N. H. Finding Freedom from Your Fears. Grand Rapids: Revell, 2005.

Wurtman, J. Managing Your Mind-Mood through Food. New York: HarperCollins, 1986.

Young, Larry J. "Being Human: Love: Neuroscience Tells All", Nature 457 (January 2009). http://www.nature.com/nature/journal/v457/n7 226/full/457148a.html.

Zaborszky, L. "The Modular Organization of Brain Systems: Basal Fore­ brain, the Last Frontier, Changing Views of Cajal's Neuron", Progress­ ing Brain Research 136 (2002): 359-72.

Zaidel, E. "Roger Sperry: An Appreciation", The Dual Brain. Edited by D. F. Benson and E. Zaidel. New York: The Guilford Press, 1985.

Zakaluk, B. L., and M. Klassen. "Case Study: Enhancing the Performance of a High School Student Labelled Learning Disabled", Journal of Reading 36, no. 1 (1992): 4-9.

Zdenek, M. The Right Brain Experience. New York: McGraw-Hill, 1983.

Zimmerman, B. J., and D. H. Schunk. Self-Regulated Learning and Academic Achievement: Theory, Research and Practice. New York: Springer-Verlag, 1989.

Informacje o książce

Tytuł oryginału: Think, Learn, Succeed

Autor: Dr. Caroline Leaf

Tłumaczenie: Elżbieta Podlecka

Redakcja: Bartłomiej Szpojda

Korekta: Joanna Rączkowiak, Agnieszka Luberadzka

Przygotowanie e-booka: Marta Legierska

Projekt graficzny okładki (na podstawie oryginału): Sandra Holona

Polish Translation Copyright ? 2020

Wydawnictwo Szaron, ul. 3 Maja 49a, 43-450 Ustroń, tel.: 503 792 766 (503-SZA-RON), e-mail: [email protected] / www.szaron.pl

Copyright 2018 by Caroline Leaf

Originally published in English under the title

Think, Learn, Succeed

by Baker Books,

a division of Baker Publishing Group,

Grand Rapids, Michigan, 49516, U.S.A.

All rights reserved

Książka ani żadna jej część nie może być przedrukowywana ani w jakikolwiek inny sposób reprodukowana czy powielana mechanicznie, fotooptycznie, zapisywana elektronicznie lub magnetycznie, ani odczytywana w środkach masowego przekazu bez pisemnej zgody wydawcy.

O ile nie zaznaczono inaczej cytaty biblijne pochodzą z:

Biblia Tysiąclecia, wyd. V, Pallotinum, Poznań 2003.

Wydanie I, 2020

ISBN 978-83-66494-53-4

Dystrybucja na terenie całego świata:

Księgarnia i hurtownia wysyłkowa Szaron

43-450 Ustroń, ul. 3 Maja 49a, tel.: 503 792 766 (503-SZA-RON)e-mail: [email protected]

www.szaron.pl

Rysunki